Na ratunek Gwiazdce Sary B. Elfgren, z ilustracjami Johana Egerkransa, to ponadczasowa świąteczna baśń, która opowiada historię małych dzieci o wielkich sercach. Szwedzka autorka stworzyła klasyczną przypowiastkę, w której dobro, empatia oraz bezinteresowna pomoc innym – mają realny wpływ na otoczenie.
Polska edycja od wydawnictwa Kropka (w przekładzie Agaty Teperek) to piękna książka na wspólne grudniowe wieczory – odpowiednia zarówno do samodzielnego eksplorowania, jak i do głośnego czytania z całą rodziną.
➜ Tytuł: Na ratunek Gwiazdce
➜ Autor: Sara B. Elfgren
➜ Ilustracje: Johan Egerkrans
➜ Tłumaczenie: Agata Teperek
➜ Wydawnictwo: Kropka
➜ Rok wydania: 2025
➜ Objętość: więcej niż sto
➜ Dla kogo: dla samodzielnych w czytaniu
➜ Ocena ogólna: bardzo przyjemna
O czym jest Na ratunek Gwiazdce?
W leśnej chacie gajowego mieszka czwórka rodzeństwa (Anders, Stina, Mała Marta, ich maleńki braciszek Olof) oraz rodzice wraz z babcią dzieci. Tegoroczna zima zapowiada się wyjątkowo mroźnie, a wszyscy bardzo martwią się o zdrowie noworodka. Pewnej nocy na polanie przed domem pojawia się tajemnicze, intensywne światło – na ziemię spada Gwiazdka. Choć wydaje się smutna i zagubiona, jej ciepło uzdrawia, a promienie potrafią przepędzić niebezpieczne cienie.
Gwiazdka nie spadła jednak z nieba przypadkowo. Do swojego zamku w krainie „na wschód od Słońca i na zachód od Księżyca” porywa ją pozbawiony serca czarnoksiężnik. Dzieci nie zważając na niebezpieczeństwo, wyruszają w daleką podróż, żeby ocalić nową przyjaciółkę. Ich zadaniem jest odnalezienie serce czarnoksiężnika, żeby ten nie potrzebował blasku Gwiazdki i pozwolił jej odjeść. To klasyczna historia o niebywale trudnej misji bohaterów, podczas której rodzeństwo musi wykazać się odwagą, lojalnością oraz sprytem. Po drodze dowiedzą się sporo o sobie samych i jeszcze bardziej scementują bratersko-siostrzaną relację.
Świąteczna baśń z klasycznym rozmachem
Olbrzym niczym mityczny Sfinks przepytujący z zagadek, jego ogromny kozioł, czyli julebuk – symbol skandynawskiego kozła bożonarodzeniowego oraz krzywe zwierciadła bohaterów i potrzeba konfrontacji z nimi. Na ratunek Gwiazdce to książka wypełniona po brzegi odniesieniami, symboliką oraz magicznymi, fantastycznymi elementami.
To historia, w której:
- dobro i zło są wyraźnie zarysowane, ale bohaterowie nie są jednowymiarowi – zaskakują, przechodzą przemianę oraz podważają stereotypy,
- obecny jest motyw wędrówki przez ciemny, zimowy las – wyjątkowo kojarzący się ze skandynawskimi opowieściami,
- magia przeplata się z codziennością: ubóstwo, choroby, życie w skromnych warunkach oraz poczucie odpowiedzialności za siebie nawzajem łączy się z potrzebą wiary w to, co niezwykłe – baśnie, legendy oraz mistyczne istoty.
Książkowy kalendarz adwentowy – 24 rozdziałów na grudzień
Na ratunek Gwiazdce została pomyślana jako adwentowa książka w 24 rozdziałach – po jednym na każdy dzień grudnia aż do Wigilii, choć nie sądzę, że komuś uda się wytrzymać z lekturą aż tak długi czas. Rozdziały są krótkie, pełne akcji oraz angażujące.
Rodzeństwo, które razem może wszystko
Jednym z najmocniejszych wątków książki jest relacja między rodzeństwem. Anders, Stina i Mała Marta bardzo różnią się od siebie. Najstarszy chłopak czuje się odpowiedzialny za młodsze rodzeństwo, ale jednocześnie jest w stanie wysłuchać ich pomysłów oraz docenić zaangażowanie. Stina choć czasami wpada w złość, szybko się reflektuje, starając rozumieć uczucia także młodszej Małej Marty.
Ale w Na ratunek Gwiazdce to nie jedyne rodzeństwo, które ma od odegrania ważną rolę. Książka bowiem nie idealizuje relacji rodzinnych. Pokazuje jednak, że w braciach lub siostrach można mieć oparcie. Że warto zainteresować się losem rodzeństwa oraz pomóc w sytuacji, gdy jedno z nich jest zagubione. To dobry punkt wyjścia do rozmów z dziećmi o tym, jak wygląda wspierająca się rodzina i co to znaczy „być razem”, gdy dzieje się coś trudnego.
Ilustracje Johana Egerkransa – magia na każdej stronie
Johan Egerkrans, znany m.in. z niezwykłych obrazków ze skandynawskimi stworami (bardzo polecam obserwować jego prace np. na Facebooku!) czy też autor warstwy wizualnej w Mio, mój Mio – odpowiada za ilustracje również w Na ratunek Gwiazdce. Jego styl doskonale łączy mrok baśni z bajkową naturą fantastycznych istot, oszałamiającymi pejzażami i aurą tajemniczości. To ilustracje, które na pewno wywrą duże wrażenie na młodych jak i starszych czytelnikach.
Dla kogo jest Na ratunek Gwiazdce?
Na ratunek Gwiazdce to świąteczna, bardzo oryginalna baśń, która niesie ze sobą ważne wartości oraz ponadczasowe przesłanie. Łączy klasyczny rozmach skandynawskich opowieści z bardzo współczesną wrażliwością: zamiast moralizowania pokazuje, jak dobro, empatia i gotowość do niesienia pomocy zmieniają świat bohaterów na lepsze.
Polecam tę książkom do czytania dzieciom powyżej 7 lat – młodszym do wspólnego odkrywania z rodzicami, a starszym do samodzielnego czytania w grudniowe (ale nie tylko) popołudnia. Na ratunek Gwiazdce znajdziecie na stronie wydawnictwa Kropka.
FAQ, czyli pytania, na które warto znać odpowiedzi
1. O czym jest książka Na ratunek Gwiazdce?
Na ratunek Gwiazdce to świąteczna baśń o czwórce rodzeństwa mieszkającej w leśnej chacie gajowego i o spadającej z nieba gwiazdce, która ma uzdrawiającą moc. Dzieci zaprzyjaźniają się z Gwiazdką, ale jej blask chce przejąć zły czarnoksiężnik Corvius Craxus. Rodzeństwo wyrusza więc w niebezpieczną podróż do krainy „na wschód od Słońca i na zachód od Księżyca”, żeby uratować przyjaciółkę i zdążyć wrócić do domu na Boże Narodzenie.
2. Czy Na ratunek Gwiazdce to książka adwentowa w 24 rozdziałach?
Tak. To książka adwentowa, która została podzielona na 24 rozdziały – po jednym na każdy dzień grudnia aż do Wigilii.
3. Jakie wartości porusza Na ratunek Gwiazdce?
To opowieść mocno zakorzeniona w takich tematach jak dobro, empatia i bezinteresowna chęć niesienia pomocy innym. W centrum znajduje się siostrzano-braterska więź – rodzeństwo wspiera się, kłóci, ale ostatecznie potrafi działać razem na rzecz kogoś słabszego, w tym przypadku dla maleńkiego braciszka i samej Gwiazdki. Motyw poświęcenia, współpracy i wrażliwości na cudzą krzywdę przewija się przez całą książkę i staje się kluczem do całej historii.
4. Czy w książce pojawiają się elementy grozy – czy nadaje się dla wrażliwych dzieci?
W fabule pojawiają się mroczne motywy: zły czarnoksiężnik, ciemny las, zimowa burza, olbrzym czy tajemnicze cienie i światła. Zostały one jednak zrównoważone otwartym pisaniem o emocjach, nazywaniem strachu po imieniu oraz wspierającą postawą samych bohaterów.
5. Czy Na ratunek Gwiazdce sprawdzi się jako prezent świąteczny?
Tak – to książka, która została pomyślana właśnie jako tytuł na okres adwentu i Bożego Narodzenia. Ładne wydanie, sporo ilustracji i uniwersalna historia o rodzeństwie, odwadze oraz pomocy słabszym sprawiają, że będzie dobrym prezentem zarówno dla pojedynczego dziecka, jak i „wspólnym” podarunkiem dla rodzeństwa.
