Jest wiele drzwi, których zdecydowanie nie powinno się otwierać. Czasami jednak naciskamy klamkę wiedzeni przeczuciem, potrzebą przeżycia przygody czy brakiem świadomości, co znajduje się po drugiej stronie.
Jeżynowy Lis. Tajemnica Krańca Świata wykorzystuje dobrze znany motyw portalu do baśniowej krainy, ale zamiast z rozmachem wrzucać czytelnika w wir akcji, buduje napięcie przez ciekawość, legendę, mgłę i poczucie, że za zwyczajnym pejzażem Walii kryje się coś więcej, niż tylko od dawna snute opowieści.
➜ Tytuł: Jeżynowy Lis. Tajemnica Krańca Świata
➜ Autorka: Kathrin Tordasi
➜ Ilustracje: Max Meinzold
➜ Tłumaczenie: Emilia Skowrońska
➜ Wydawnictwo: Kropka
➜ Rok wydania: 2026
➜ Objętość: prawie jak encyklopedia!
➜ Dla kogo: dla samodzielnych w czytaniu
➜ Ocena ogólna: bardzo przyjemna
Klucz do poznania tajemnic Walii
Fabuła książki toczy się w Północnej Walii, gdzie swoje wakacje zamierza spędzić Portia. Dziewczyna nie bardzo wie, czego ma się spodziewać, bo ciotki u których się zatrzymuje, nie zapadły jej w pamięć od chwili, gdy widziała je dawno temu po raz ostatni.
Pocztówkowe tło tego rejonu świata także staje się częścią samej narracji: krajobrazy, mgła, lokalne legendy oraz pamięć o dawnych historiach są tak samo istotne jak bohaterowie. Autorka Kathrin Tordasi, dla której Jeżynowy Lis jest debiutem literackim, doskonale łączy przytulność domu ciotek z tajemniczymi wzgórzami, nieprzeniknionymi lasami czy ścieżkami, które wyglądają tak, jakby celowo chciały wyprowadzić wędrujących nimi na manowce. To więc przykład fantasy mocno osadzonego w konkretnym miejscu, a nie wyssana z palca historia… dlatego tak łatwo się w niej zatracić.
Zakazane przejście do magicznego świata
Portia, która trafia do swoich krewnych w Walii, szybko poznaje także rówieśnika Bena i obydwoje zostają wciągnięci w historię tajemniczego klucza, podstępnego lisa oraz przejścia do Innego Świata. Za tą bramą czekają jednak nie tylko zjawiska, o jakich im się nie śniło – lecz również realne zagrożenia: szara mgła odbierająca pamięć i potężny Szary Król, którego niszczycielski wpływ zagraża spokojowi co najmniej kilku światów.
Kathrin Tordasi tworzy tu kilka warstw grozy naraz: grozę przygodową, baśniową i egzystencjalną, bo utrata pamięci oznacza w tej historii także utratę samego siebie. Jeżynowy Lis nie jest więc opowieścią niewinną oraz jednowymiarową. Owszem, znajdziemy tu zmiennokształtnych, zaczarowane przejścia i baśniowe stworzenia, ale nie ma w tej książce infantylnego podejścia do budowania świata.
Autorka wydaje się rozumieć, że przygodowa literatura dziecięca nie musi odbierać swoim czytelnikom prawa do niepokoju. Przeciwnie, może potraktować ich serio i właśnie dzięki temu mocniej zaangażować oraz wciągnąć w wir przygody.
Portia i Ben, czyli główni bohaterowie historii
W kontekście całej historii bardzo dobrze wypada również duet głównych bohaterów. Portia i Ben bardzo różnią się od siebie, ale za sprawą kilku podobnych doświadczeń, poczucia osamotnienia oraz problemów w domu, doskonale potrafią się porozumieć. Każde z nich wnosi do tej historii własny bagaż: Ben mierzy się z żałobą po ojcu, a Portia żyje w cieniu niepewności i choroby matki. Ich relacja nie jest relacją romantyczną, ale czuć między nimi porozumienie oraz zaangażowanie w znajomość. To jedna z tych dziecięcych przyjaźni, które wydają się prawdziwie, bo nie rodzą się z natychmiastowej sympatii, lecz na skutek prób, którym stawiło się razem czoła.
To wrażenie wzmacnia prowadzona narracja z dwóch (lub nawet więcej) punktów widzenia. Bohaterowie rozdzielają się w kluczowym momencie, by zwiększyć szansę na powodzenie swojej misji – dzięki czemu fabuła jeszcze bardziej się zagęszcza, a czytelnikowi łatwo utożsamić się z tym, co czują.
Jeżynowy Lis okazuje się więc nie tylko przygodą o otwieraniu drzwi do innych światów, ale też opowieścią o dojrzewaniu do trudnych decyzji. To opowieść o odwadze, lojalności i braniu odpowiedzialności za własne wybory.
Jakie są najmocniejsze strony tej książki?
Gdybym miała wskazać tylko jeden powód, dla którego warto po tę książkę sięgnąć, powiedziałabym bez wahania: dla utkanego z legend świata. Pochłaniając kolejne rozkładówki może poczuć ,,wilgotny mech pod stopami”, charakterystyczny zapach mokrej ziemi i mgły, ale także zobaczyć oczami wyobraźni te intensywne, soczyste zielenie Walii.
Jeżynowy Lis jest książką, która nie tyle oferuje zajmującą fabułę, ale konsekwentnie pozwala się zanurzyć czytelnikowi w świecie pełnym magii. Las, stare domy, księgarnia, niezwykłe biblioteki, sekrety, dziwne stworzenia, niejednoznaczni bohaterowie – to wszystko składa się na historię, którą śledzi się z zapartym tchem. Do ostatniej strony odbiorcy więc zastanawiają się czy Portia i Ben powrócą bezpiecznie do domu, czy uda im się uwolnić ciotkę Różę oraz w końcu… czy pokonają Szarego Króla.
Czy warto po nią sięgnąć
Jeżynowy Lis. Tajemnica Krańca Świata to pozycja dla dzieci powyżej 9. lat, która z pewnością pozwoli oderwać się od rzeczywistości. Zaintryguje – początkowo lisem ukrytym w zaroślach, potem ukrytymi drzwiami, a na końcu bardzo prostą obietnicą: że po drugiej stronie codzienności nadal może czekać coś wielkiego, wiekowego oraz niepokojąco pięknego. Jeśli szukasz dla młodego czytelnika nastrojowej książki z charakterem i baśniowymi motywami – ten tytuł zdecydowanie warto wziąć pod uwagę. Sprawdzajcie dostępność Jeżynowego Lisa na stronie wydawnictwa Kropka.
Lisy w bajkach
Zachęcam także do wysłuchania mojego odcinka podcastu o lisach w bajkach, który powstał właśnie dzięki inspiracji Jeżynowym Lisem.
FAQ, czyli pytania, na które warto znać odpowiedź
O czym jest książka Jeżynowy Lis. Tajemnica Krańca Świata?
To baśniowo-przygodowa opowieść o dziewczynce, która trafia do świata pełnego tajemnic, dawnych legend i magii. Punktem wyjścia staje się spotkanie z lisem oraz przejście do rzeczywistości, w której nic nie jest do końca takie, jakim się wydaje.
Dla jakiego wieku jest Jeżynowy Lis. Tajemnica Krańca Świata?
To książka dla dzieci, które lubią bardziej rozbudowane historie fantasy, tajemnice oraz przygody z lekko mrocznym klimatem. Najlepiej sprawdzi się u czytelników gotowych na dłuższą, nastrojową opowieść z wyraźnie zarysowanym światem.
Czy warto przeczytać Jeżynowy Lis. Tajemnica Krańca Świata?
Tak, szczególnie jeśli szuka się książki, która nie opiera się wyłącznie na szybkiej akcji, ale potrafi wciągnąć klimatem, światem przedstawionym oraz emocjonalną historią bohaterów. To dobra propozycja dla dzieci lubiących fantasy z duszą.
Jakie tematy porusza Jeżynowy Lis. Tajemnica Krańca Świata?
Książka mówi o przyjaźni, lojalności, odwadze, stracie, pamięci i odkrywaniu własnej siły. Pod warstwą przygodowej fabuły kryje się również opowieść o dorastaniu i mierzeniu się z tym, co nieznane.
Czy Jeżynowy Lis. Tajemnica Krańca Świata spodoba się fanom baśniowych opowieści?
Zdecydowanie tak. To propozycja dla czytelników, którzy lubią historie o tajemniczych przejściach, starych legendach, niezwykłych stworzeniach i światach ukrytych tuż pod naszym nosem.
