Połezja. O niezwykłej mocy łez to książka Judyty Nadziejko-Walter, która ukazała się nakładem wydawnictwa Albus. Wiersze o różnego rodzaju łzach przeplatają się w niej z ciekawostkami o tym, jak łzy powstają, z czego się składają, jak wyglądają pod mikroskopem czy też co one znaczą.
Autorka odpowiada tu nie tylko za tekst, ale także za ilustracje i cały projekt graficzny, co od razu przekłada się na niebywałą spójność tej książki. Jeżeli obawiacie się, że ta pozycja może być zbyt smutna – nic bardziej mylnego! Połezja składa się bowiem nie tylko z łez smutku, ale także szczęścia, złości, współczucia, spełnienia czy miłości. Łza jest tutaj pełnoprawnym bohaterem pierwszoplanowym.
Dzięki temu Połezja nie należy ani do kategorii klasycznych wierszy, ani nie jest zwykłą książką popularnonaukową. To coś znacznie ciekawszego: literacko-edukacyjna opowieść o tym, że łez nie trzeba się wstydzić, bo są częścią życia, codzienności, relacji oraz biologii.
➜ Tytuł: Połezja. O niezwykłej mocy łez
➜ Autorka: Judyta Nadziejko-Walter
➜ Ilustracje: Judyta Nadziejko-Walter
➜ Wydawnictwo: Albus
➜ Rok wydania: 2026
➜ Objętość: chudzina
➜ Dla kogo: dla tych co sami jeszcze nie czytają, ale dużo już rozumieją , dla samodzielnych w czytaniu
➜ Ocena ogólna: wybitna
O czym jest Połezja?
Punktem wyjścia są tu oczywiście łzy, ale szybko okazuje się, że w tej jednej kropli mieści się znacznie więcej, niż zwykle jesteśmy w stanie zobaczyć. Na stronach książki autorka oferuje nam historie opowiedziane wierszem, bazujące na dziecięcym punkcie widzenia, a pomiędzy nimi naprawdę interesujące rozkładówki z biologiczną wiedzą o płaczu, różnych rodzajach łez, składzie oraz miejscu, jakie zajmują w naszej codzienności.
Jestem niemal przekonana, że nikt jeszcze tak szeroko oraz z takim zaangażowaniem nie opowiadał o łzach. A wiąże się z nimi naprawdę mnóstwo historii czy symboli. W niektórych baśniach zmieniają się w szlachetne kamienie, w innych są oznaką niewinności czy oczywiście smutku. Można znaleźć je na obrazach, w piosenkach czy wierszach najsłynniejszych poetów.
Tymczasem Judyta Nadziejko-Walter wynosi je dodatkowo na piedestał: łzy w książce nie są efektem ubocznym historii, ale jej centrum. To one stają się przewodniczkami po emocjach, ciele i doświadczeniu człowieka.
Czego dowiemy się tutaj o łzach?
Z medycznego punktu widzenia łzy nie są jedynie oznaką smutku. Autorka opowiada o naszych oczach, które produkują trzy rodzaje łez: podstawowe, odruchowe i emocjonalne. Każdy z tych typów pełni inną funkcję – jedne stale nawilżają i chronią oczy, inne wypłukują drażniące substancje, a jeszcze inne towarzyszą silnym emocjom.
Kiedy dziecko dowiaduje się, że łzy mają kilka rodzajów i konkretne zadanie do spełnienia, zaczyna inaczej, bardziej świadomie myśleć o własnym ciele. Płacz przestaje być wtedy czymś „wstydliwym” albo „niepotrzebnym”. Staje się zjawiskiem naturalnym, częścią nas samych.
A wiecie, że łzy mogą być także metodą na komunikowanie się? Płacz to przecież również sposób, w jaki niemowlę sygnalizuje swoje potrzeby. Noworodki płaczą z powodu głodu, dyskomfortu, zmęczenia, frustracji czy samotności. Zanim dziecko nauczy się opowiadać o sobie słowami, już wyraża emocje i potrzeby przez łzy.
Połezja spełnia więc bardzo ważne zadanie. Nie ukazuje płaczu w banalny sposób, ale zachęca do rozważań na jego temat. To podejście szczególnie cenne współcześnie, kiedy tak wiele mówi się o regulacji emocji, a wciąż zbyt rzadko tłumaczy się najmłodszym, że płacz nie jest oznaką słabości. Może być zwyczajną reakcją organizmu lub po prostu drogą do odzyskania równowagi.
Najpiękniejsze w Połezji jest „zezwolenie na łzy”
Ta książka daje bowiem czytelnikowi zgodę na płacz. Nie tylko dlatego, że tłumaczy, po co są nam łzy, ale też dlatego, że odczarowuje ich znaczenie. Gdy autorka porównuje łzy do balastu, który czasem trzeba zrzucić, by poczuć się lepiej, nie moralizuje, tylko trafnie nazywa doświadczenie wielu ludzi.
Połezja okazuje się więc książką bardzo nowoczesną – choć opartą na czymś elementarnym. Ludzie nie potrzebują bowiem wyłącznie pocieszania, ale przede wszystkim sensu i zrozumienia. Potrzebują wiedzieć, dlaczego coś się z nimi dzieje, i usłyszeć, że to nie czyni ich słabszymi. Łzy to nasza siła, atut, a nie coś, czego należałoby się wstydzić.
Czy warto sięgnąć po Połezję?
Zdecydowanie tak. Aż dziwne, że tak długo nie było książki o łzach, w której to właśnie one stałyby się głównymi bohaterkami. Nie „wyciskacza łez”, nie kolejnej historii o smutku, ale lektury, która pokazuje ich symbolikę oraz znaczenie biologiczne. A która przy okazji też kojarzy się ze wzruszeniem, krojeniem cebuli, deszczem czy wytrwałością (bo przecież kropla drąży skałę).
Połezja to pozycja zarówno dla dzieci od 5 lat, jak i nastolatków czy dorosłych. Tą książką zachwyci się każdy i każdy znajdzie w niej morze wartościowej, pięknej treści. Sprawdzajcie jej dostępność na stronie wydawnictwa Albus.
FAQ, czyli pytania, na które warto znać odpowiedzi
O czym jest książka Połezja. O niezwykłej mocy łez?
To książka dla dzieci o łzach, emocjach i znaczeniu płaczu, która łączy wiersze z ciekawostkami oraz wiedzą o tym, po co są nam łzy i jaką pełnią funkcję. Pokazuje łzy nie tylko jako symbol smutku, ale także wzruszenia, śmiechu, współczucia, radości i spełnienia.
Kto napisał i zilustrował Połezję?
Autorką tekstu, ilustracji i projektu graficznego książki Połezja. O niezwykłej mocy łez jest Judyta Nadziejko-Walter.
Czy Połezja pomaga rozmawiać z dzieckiem o emocjach?
Tak. To książka, która wspiera nazywanie uczuć i pokazuje płacz jako coś normalnego, a nawet potrzebnego. Dzięki temu może być dobrym punktem wyjścia do rozmowy z dzieckiem o smutku, wzruszeniu, złości czy współczuciu.
Co wyróżnia książkę Połezja na tle innych książek o emocjach dla dzieci?
Jej największą zaletą jest niecodzienny temat i sposób ujęcia. Zamiast ogólnie opowiadać o emocjach, autorka skupia się na samych łzach i pokazuje je przez pryzmat symboliki, literatury oraz biologii. To bardzo rzadkie połączenie poezji, wiedzy i obrazowej czułości.
Czy warto kupić Połezję dziecku w wieku przedszkolnym lub wczesnoszkolnym?
Tak, zwłaszcza jeśli szukasz książki, która nie tylko pięknie mówi o emocjach, ale też rozwija ciekawość i daje dziecku poczucie, że łzy są czymś naturalnym. To lektura wartościowa zarówno dla wrażliwych dzieci, jak i dla tych, które lubią ciekawostki o świecie oraz ciele człowieka.
Dlaczego tytuł Połezja jest tak trafny?
Bo sugeruje połączenie poezji i łez, a właśnie na tym opiera się koncepcja całej książki. To publikacja, która wykorzystuje poetycki język, ale jednocześnie bardzo konkretnie opowiada o płaczu, emocjach oraz fizjologii.
