Baśnie braci Grimm, które wiele osób kojarzy z dzieciństwa, w swoich oryginalnych wersjach sprzed dziesiątek lat, miały niewiele wspólnego ze współczesnymi opowieściami dla najmłodszych. Charakteryzowały się raczej brutalnością oraz scenami, które dziś częściej zobaczymy w horrorach niż w bajkach na dobranoc.
Na przykład, Śnieżka w pierwotnej wersji zostaje otruta przez swoją własną matkę, a nie macochę. W Roszpunce karą za nieposłuszeństwo było oślebienie księcia. Z kolei w Jasiu i Małgosi rodzice świadomie porzucają dzieci w lesie, bo nie mają jak ich wykarmić. Świat baśni to miejsce, w którym głód, strach i okrucieństwo były na porządku dziennym – dlatego opowiadano je sobie przede wszystkim w gronie dorosłych.
Bazując właśnie na tych oryginalnych tekstach – Robert Tuesley Anderson tworzy swoją niezwykłą książkę kucharską, inspirowaną twórczością braci Grimm, ale i przede wszystkim opowiadanymi słownie baśniami, które wychowywały ludzi przez setki lat.
➜ Tytuł: Książka kucharskiej braci Grimm
➜ Autor: Robert Tuesley Anderson
➜ Tłumaczenie: Patrycja Zarawska
➜ Wydawnictwo: Prószyński i S-ka
➜ Rok wydania: 2025
➜ Objętość: prawie jak encyklopedia!
➜ Dla kogo: dla samodzielnych w czytaniu
➜ Ocena ogólna: bardzo przyjemna
Pusty brzuch jako źródło inspiracji w baśniach
Głód w baśniach braci Grimm to nie tylko poboczny wątek – często był on siłą napędową całej fabuły. Najlepszym przykładem jest wspomniany już Jaś i Małgosia, gdzie brak jedzenia staje się powodem podjęcia szokującej przez rodziców tytułowych bohaterów decyzji. To właśnie tam również pojawia się najbardziej „smakowity” motyw w całej literaturze – domek z piernika, który kusi głodne dzieci i jednocześnie jest ostrzeżeniem przez słodkościami.
W Czerwonym Kapturku historia także zaczyna się od koszyczka z chlebem i winem dla babci, a w Śpiącej Królewnie to brak jednego nakrycia przy uczcie dla wróżek staje się powodem klątwy, która naznaczy los dziewczyny na sto lat.
Mniej znane baśnie również ukazują, jak pusty brzuch potrafił inspirować wyobraźnię. W Słodkiej zupie (Sweet Porridge) nędza i głód prowadzą do odkrycia naczynia, które może zapewnić sytość bez końca – ale gdy zapomni się zaklęcia, jedzenie przybiera postać śmiercionośnej fali, która zalewa całą wieś.
Takie przykłady pokazują, że to właśnie pusty brzuch – marzenie o pełnej misce, kawałku chleba czy cieple domowego posiłku – był jednym z najprawdziwszych i najbardziej uniwersalnych motywów w świecie Grimmów. To nie magia czy złoto, lecz strawa stawała się najważniejszym dobrem, bardziej pożądanym niż cokolwiek innego.
Książka kucharska braci Grimm – o wydaniu
Robert Tuesley Anderson sięgnął właśnie po ten motyw i stworzył oryginalną książkę kucharską, która zachwyci zarówno fanów kulinariów jak również – miłośników ponadczasowych opowieści.
Polskie wydanie ukazało się nakładem wydawnictwa Prószyński i S-ka i od razu przyciągnęło uwagę piękną oprawą, ilustracjami stylizowanymi na dawne księgi – wyraźnie nawiązującymi do klimatu klasycznych baśni. To książka, którą można eksponować na stole nie tylko w kuchni, ale też w salonie – równie dobrze sprawdzi się jako literacka ciekawostka, jak i praktyczny zbiór przepisów.
Dlaczego? Najciekawsze w niej jest to, że autor nie poprzestaje na kulinariach. Przepisy otwierają cytaty z baśni, a wplatane w propozycje dań (przekąsek, deserów, napojów, obiadów, kolacji) eseje karmią dusze oraz wyobraźnie. To sprawia, że czytając książkę, mamy wrażenie uczestniczenia w literacko-kulinarnym dialogu.
Przepisy inspirowane baśniami
Książka kucharska braci Grimm nie jest zbiorem skomplikowanych potraw, wymagających zręcznego opanowania pichcenia. Wręcz przeciwnie – przepisy są dość przystępne, w dużej mierze bazują na łatwo dostępnych składnikach i są proste do odtworzenia w domowych warunkach. Przykłady?
- Domek z piernika – chyba najsłynniejszy kulinarny motyw z baśni. To nie tylko propozycja deseru, ale i zabawa, którą można realizować razem z dziećmi.
- Zupy i chleby – odwołujące się do prostych, sycących potraw, które faktycznie mogły pojawiać się na stołach w czasach, kiedy powstawały baśnie.
- Słodkości i drobne wypieki – będące literackim odpowiednikiem marzeń o lepszym, bardziej beztroskim świecie.
Sam sposób, w jaki Anderson opisuje te przepisy, wplatając w nie rozmaite ciekawostki sprawia, że aż ma się ochotę przygotować coś dobrego. To nie tylko kulinarne, pozbawione polotu instrukcje – to opowieści, które pobudzają apetyt na jedzenie, ale też na jakąś dobrą, klasyczną literaturę.
Jedzenie – najbardziej realny element w baśniach
Smoki, czarownice i magiczne zaklęcia to elementy należące wyłącznie do świata fantazji. Ale jedzenie – czy to pajda chleba, czy garnek zupy – są czymś, z czym każdy czytelnik ma do czynienia na co dzień.
Dlatego właśnie pokarm w baśniach działa jak pomost między światem wyobraźni a rzeczywistością. I dlatego książka Andersona jest tak trafiona – pozwala „spróbować” baśni, dosłownie oraz w przenośni. Jest niczym własny samo-nakrywający się stoliczek: pełen prostych, ale wartościowych rzeczy; znacznie ważniejszych niż złoto.
Dla kogo jest ta książka?
- Dla miłośników baśni – którzy chcą poznać je od innej, bardziej praktycznej strony ;-).
- Dla dorosłych – jako ciekawostka literacka oraz kulinarna.
- Dla rodzin – bo choć tematyka baśni bywa mroczna, niektóre przepisy idealnie nadają się do wspólnego gotowania z dziećmi.
- Dla kucharzy-amatorów – poszukujących prostych, smacznych inspiracji.
Książka kucharska braci Grimm jest książką, która świetnie sprawdzi się jako prezent – łączy w sobie walory literackie, estetyczne i kulinarne.
Książka na stronie wydawnictwa: https://www.proszynski.pl/product/ksiazka-kucharska-braci-grimm-przepisy-inspirowane-basniami
❓ FAQ – (potencjalnie) Wasze najczęściej zadawane pytania o Książkę kucharską braci Grimm
1. Czym jest Książka kucharska braci Grimm?
To połączenie książki kucharskiej i literackiej, w której Robert Tuesley Anderson zestawia motywy z baśni z przepisami kulinarnymi.
2. Jakie przepisy znajdziemy w książce?
Od prostych chlebów i zup, po słodkości, potrawy z kapusty, ziemniaków, sery, napoje, potrawy z mleka oraz masła.
3. Dlaczego w baśniach braci Grimm tak często pojawia się motyw głodu?
Bo w czasach, gdy powstawały, głód był codziennością. Jedzenie stawało się symbolem bezpieczeństwa, ratunku, ale i pokusy.
4. Czy przepisy są odpowiednie dla dzieci?
Tak – choć książka adresowana jest do dorosłych czytelników, wiele przepisów świetnie nadaje się do wspólnego gotowania z dziećmi.
5. Czy książka kucharska braci Grimm sprawdzi się na prezent?
Zdecydowanie – to wyjątkowe połączenie literatury, kuchni i pięknego wydania.
