80 lat Komety nad Doliną Muminków – książki dla dzieci i dorosłych

W 1946 roku, niedługo po zakończeniu II wojny światowej, Tove Jansson opublikowała swoją pierwszą wersję Komety nad Doliną Muminków. W opowieści o katastrofie wybrzmiewały ówczesne lęki fińskiego społeczeństwa, ale również potrzeba bezpiecznego schronienia oraz podtrzymywania niegasnącej nadziei. 

Autorka wracała do tej historii jeszcze dwukrotnie – w 1956 i 1968 roku – wprowadzając zmiany zarówno w tekście, jak i ilustracjach.  Dziś, osiemdziesiąt lat po pierwszym wydaniu Komety nad Doliną Muminków, świat stworzony przez Tove Jansson wciąż inspiruje do nowych interpretacji, choć jego najważniejsze przesłanie przecież się nie zmienia. 

Z okazji tego jubileuszu postanowiłam przyjrzeć się trzem książkom HarperKids, z których każda ukazuje Dolinę Muminków w zupełnie inny sposób. Muminki i kometa. Pop-up to przestrzenna adaptacja klasycznej powieści, zachwycająca niezwykłą inżynierią papieru. Muminki. Miłe scenki. Do wyklejania i poczytania przypominają sentymentalny album, który można samodzielnie uzupełniać naklejkami. Z kolei Nowe opowieści z Doliny Muminków proponują współczesne, bogato ilustrowane opracowania historii znanych z twórczości Jansson. Trzy różne formy pokazujące, że Muminki to bohaterowie uniwersalni i ponadczasowi.

Muminkowa niespodzianka od Moomin Shop Poland

Zanim jednak przejdę do książek, mam dla Was jeszcze małą niespodziankę! Wraz z przesyłką od HarperKids otrzymałam prezent od Moomin Shop Poland – przepiękną bandanę Panna Migotka Boss Lady z kolekcji Moomin Arabia (możecie zobaczyć ją na zdjęciach, ale najpiękniej prezentuje się „na żywo” ;-)). 

Zarówno ją, jak i wiele innych produktów: kubków, książek, gadżetów – możecie teraz zamówić taniej (oferta ważna do 15.11.2026 roku). Z kodem HARPERKIDS otrzymacie 15% rabatu na zakupy w Moomin Shop Poland. Miłego buszowania! To dobry czas, żeby już rozglądać się za świątecznymi upominkami.

Muminki i kometa. Pop-up – przestrzenna, zachwycająca interpretacja

W 2024 roku miałam już przyjemność recenzować Muminki szukają domu. Pop-up, czyli przestrzenną adaptację pierwszej opowieści Tove Jansson o Muminkach. Teraz za sprawą wydawnictwa HarperKids możemy poznać kolejną historię, która również zyskała trójwymiarową formę. Za projekt obu książek odpowiada ta sama artystka – Elena Selena.

W Muminki i kometa. Pop-up Muminek wraz z Ryjkiem wyruszają do obserwatorium, aby dowiedzieć się, czy Dolinie rzeczywiście zagraża kometa. Wkrótce dołącza do nich także Włóczykij. Całą ich wyprawę zamknięto w zaledwie pięciu przestrzennych scenach, co może wydawać się nieco zbyt radykalne. Zadziwiająco jednak, udało się twórcom tego pop-upu przekazać to, co w tej historii najważniejsze.

Chmury, góry, rozmaite przeszkody wyrastają ze stron Muminki i kometa. Pop-up niczym teatralna scenografia. Papierowa inżynieria zachwyca rozmachem i głębią. Zachęca, żeby czytelnik lub słuchacz spędził przy każdej rozkładówce jeszcze więcej czasu.

Tym bardziej, że przesłanie Muminki i kometa. Pop-up pozostaje zaskakująco ważne. Z tak lapidarnego tekstu niezmiennie wyłania się potrzeba posiadania bezpiecznego miejsca, ludzi, do których można wrócić, i kogoś, kto w obliczu niebezpieczeństwa będzie godny zaufania. Niebezpieczeństwo łatwiej bowiem się oswaja, kiedy nie jesteśmy sami.

Sprawdzajcie dostępność tej książki na stronie Wydawnictwa HarperKids.

Muminki. Miłe scenki – album wspomnień do wyklejania

Miłe scenki. Do wyklejania i poczytania przypominają album ze zdjęciami, który można byłoby znaleźć w domu Muminków. Starannie dobrane obrazy przywołują wspomnienia z lektur, ale mogą być też zachętą do bliższego poznania uniwersum dla kogoś, kto jeszcze go nie zna.

W książce znajdziemy dwadzieścia scen i ponad pięćset naklejek. Część ma wyznaczone miejsca, inne można rozmieszczać dowolnie. Dzięki nim można bardziej zaangażować się w ilustracje, ale też w pewien sposób poczuć ich częścią.

Pisałam już o Muminkach. Miłych chwilach, relaksującej kolorowance. Nowa książka rozwija podobną koncepcję, ale zastępuje potrzebę kolorowania – wyklejaniem. Podarowałabym ją bez wahania także dorosłej osobie – na urodziny, dla polepszenia nastroju albo jako możliwość odbycia sentymentalnej podróży do beztroskiego czasu dzieciństwa.

Muminki. Miłe scenki. Do wyklejania i poczytania również znajdziecie na stronie Wydawnictwa HarperKids.

Nowe opowieści z Doliny Muminków – powrót do znanych relacji

Nie jest to nowość z 2026 roku. Nowe opowieści z Doliny Muminków ukazały się w tym wydaniu w 2023 roku. Warto jednak o nich wspomnieć w kontekście tego zestawienia. Książka zawiera cztery historie: tę o pierwszym śniegu, ostatnim smoku, morskiej wyprawie oraz walizce Topika i Topci.

Alex Haridi i Cecilia Davidsson opracowali na nowo przygody i motywy z książek Tove Jansson, a współczesne ilustratorki nadały im kolorowy, niezwykle uroczy charakter. Podoba mi się język tych opowieści, przywołujący oryginalne historie, ale także bogactwo ilustracji – spójnych, mimo różnych autorek. Dzięki nim Dolina wydaje się jeszcze bardziej otwarta na młodszych odbiorców.

Jest to jednak książka raczej dla tych, którzy poznali już Muminki. Brak w niej szczegółowego wprowadzenia w relacje między postaciami. Znajdziecie tutaj jednak znajomy świat, w którym można się ogrzać niezależnie od wieku. 

Muminki dla czterolatka i dla dorosłego?

Choć wszystkie trzy książki poleciłabym dzieciom od około czwartego roku życia, każda proponuje zupełnie inne ujęcie historii. Muminki i kometa. Pop-up zachwycą przede wszystkim miłośników pozycji przestrzennych. Miłe scenki sprawdzą się nawet bez wcześniejszej znajomości Muminków, pozwalając samodzielnie tworzyć ilustracje i dopowiadać do nich własne opowiastki. Z kolei Nowe opowieści z Doliny Muminków najwięcej zaoferują tym, którzy wiedzą już, kim są Włóczykij, Mała Mi czy Ryjek, i chcieliby spędzić z nimi więcej czasu.

Osiemdziesiąt lat po premierze Komety nad Doliną Muminków, historie w tej czy innych opowieściach Tove Jansson, wciąż zachowują aktualność, a przy okazji rozczulają i rozkochują w sobie czytelników. Zmieniają się ilustracje czy sposoby opowiadania, ale potrzeba bliskości, zrozumienia oraz poczucia bezpieczeństwa pozostaje taka sama. Bez względu na to, czy mamy cztery, czy czterdzieści lat.

FAQ – Muminki. Książki od HarperKids

O czym jest książka Muminki i kometa. Pop-up?

Muminki i kometa. Pop-up to przestrzenna adaptacja klasycznej powieści Tove Jansson. Muminek, Ryjek i Włóczykij wyruszają w podróż do obserwatorium, aby dowiedzieć się więcej o komecie zagrażającej Dolinie Muminków. Historia została przedstawiona w pięciu trójwymiarowych scenach, zaprojektowanych przez Elenę Selenę. Pomimo skróconej fabuły książka zachowuje najważniejsze przesłanie oryginału.

Kto zaprojektował książkę Muminki i kometa. Pop-up?

Za przestrzenną formę książki odpowiada Elena Selena, litewska artystka specjalizująca się w projektowaniu książek pop-up. Wcześniej przygotowała również Muminki szukają domu. Pop-up, wydane w Polsce przez HarperKids. Obie publikacje wykorzystują wielowarstwowe papierowe konstrukcje, które po rozłożeniu tworzą trójwymiarowe ilustracje.

Czy Muminki. Miłe scenki są odpowiednie dla dorosłych?

Zdecydowanie tak. Choć książka może służyć jako kreatywna zabawa dla dzieci, jej stonowana estetyka, starannie dobrane ilustracje i możliwość wyklejania scen sprawiają, że dobrze sprawdza się również jako relaksujące zajęcie dla dorosłych. To również ciekawy pomysł na drobny prezent dla osoby, która lubi Muminki.

Jakie historie zawiera książka Nowe opowieści z Doliny Muminków?

W zbiorze Nowe opowieści z Doliny Muminków od Wydawnictwa HarperKids znajdują się cztery bogato ilustrowane historie: Morska wyprawa Muminka, Muminek i pierwszy śnieg, Muminek i ostatni smok oraz Topik i Topcia przybywają do Doliny Muminków. 

Czy Nowe opowieści z Doliny Muminków napisała Tove Jansson?

Nie bezpośrednio. Opowiadania są współczesnymi adaptacjami utworów i motywów literackich Tove Jansson. Za ich opracowanie odpowiadają m.in. Alex Haridi i Cecilia Davidsson, a ilustracje przygotowały: Filippa Widlund, Maya Jönsson i Cecilia Heikkilä. Publikacja zachowuje charakterystyczny klimat Doliny Muminków, proponując jednocześnie nową interpretację znanych historii.

Od jakiego wieku warto czytać książki o Muminkach od HarperKids?

Moim zdaniem wszystkie trzy omawiane książki można polecić dzieciom od około czwartego roku życia. Muminki i kometa. Pop-up wymagają ostrożnego obchodzenia się z delikatnymi konstrukcjami, dlatego najlepiej poznawać je wspólnie z dorosłym. Miłe scenki zachęcają do kreatywnej zabawy, natomiast Nowe opowieści z Doliny Muminków szczególnie polecam dzieciom, które znają już bohaterów serii.

Którą książkę o Muminkach wybrać na prezent?

Wszystko zależy od zainteresowań obdarowywanej osoby. Muminki i kometa. Pop-up zachwycą miłośników efektownych książek przestrzennych i kolekcjonerów. Miłe scenki będą dobrym prezentem dla osób lubiących spokojne, kreatywne zajęcia. Z kolei Nowe opowieści z Doliny Muminków sprawdzą się jako książka do wspólnego czytania – szczególnie w rodzinach, które znają już twórczość Tove Jansson.