W Prawdziwych piratach oraz Odkrywcach i podróżnikach zamiast jednak kolejnej fabularnej opowiastki, czytelnicy dostają rzetelne, popularnonaukowe treści urozmaicone okienkami. Książki, które jednocześnie oddziałują na wyobraźnię, prostują stereotypy oraz pozwalają uporządkować w głowie rozmaite fakty.

➜ Tytuł: Prawdziwi piraci, Odkrywcy i podróżnicy
➜  Seria: Dlaczego? Kiedy? Jak?
➜ Tekst: Andrea Erne, Susanne Gernhäuser
➜ Ilustracje: Peter Nieländer, Peter Friedl
➜ Tłumaczenie: Anita i Robert Jonczyk
➜ Wydawnictwo: Sam
➜ Rok wydania: 2025
➜ Objętość: chudzina
➜ Dla kogo: dla tych co sami jeszcze nie czytają, ale dużo już rozumieją , dla samodzielnych w czytaniu 
➜ Ocena ogólna: bardzo przyjemna

Seria Dlaczego? Kiedy? Jak? – co ją wyróżnia?

Nie minęły nawet dwa miesiące od fantastycznych premier książek o rodzinie i emocjach, gdy wydawnictwo Sam zaskakuje nas kolejnymi nowościami! Gwoli przypomnienia: być może kojarzycie niemiecką serię Wieso? Weshalb? Warum? (albo też na bieżąco śledzicie stronę wydawnictwa, które opiekuje się cyklem Dlaczego? Kiedy? Jak?). 

To seria dużych, kartonowych książek z okienkami, które poruszają rozmaite tematy o świecie. Tworzone są z myślą o 2-8 latkach (w zależności od podserii). Maluchy mają frajdę w odkrywaniu klapek oraz przyglądaniu się realistycznym ilustracjom, a starsze dzieci doceniają skondensowane teksty, które można czytać samodzielnie lub z dorosłym.

Książki konsultowane ze specjalistami

Na mojej stronie znajdziecie mnóstwo recenzji pozycji tej serii – wpiszcie tylko tytuł w lupkę oraz sprawdźcie, czy właśnie tego szukacie do swojej domowej lub przedszkolno-szkolnej biblioteczki. Warto dodać, że polski wydawca bardzo dba o aspekt merytoryczny oraz tłumaczeniowy. Przy wybranych tytułach współpracuje z polskimi specjalistami (na przykład we wspominanych poniżej nowościach jest to historyczka i kulturoznawczyni dr Magdalena Mikrut-Majeranek z Uniwersytetu Śląskiego), co dla rodziców i nauczycieli powinno być ważną kwestią budującą zaufanie.

Odkrywcy i podróżnicy, czyli życie na statku i odnalezione skarby

Książka zabiera młodych czytelników w podróż przez różne epoki – od czasów Wikingów we wczesnym średniowieczu, przez wyprawy Kolumba, kapitana Cooka – aż po badaczy (i badaczki!), którzy jako pierwsi docierali na bieguny, w najwyższe góry czy najgłębsze oceany. W tej tylko jednej pozycji popularnonaukowej spotykamy więc m.in. Hirama Binghama eksplorującego Machu Picchu, Mary Kingsley w afrykańskiej dżungli lub Howarda Cartera zaglądającego do grobowca Tutanchamona.

Tutaj każda rozkładówka to mnóstwo interesującej wiedzy, ciekawostek, aspektów logistycznych czy technicznych wypraw: od pierwszych żaglowców po nowoczesne statki badawcze i rakiety. Okienka pozwalają zobaczyć ,,ruch” bohaterów, zerknąć  pod pokład czy do rozmaitych skrzyń i skrzynek. Dzięki temu dziecko może poznawać różne aspekty życia podróżników oraz lepiej rozumieć z czym wiązały się ich odkrycia.

Ciemna strona odkryć – w jaki sposób książka o niej mówi?

Dużym plusem tego tytułu jest to, że nie gloryfikuje ona odkrywców. Teksty nazywają wprost konsekwencje ekspedycji: zajmowanie ziem zamieszkałych przez rdzenną ludność, wykorzystywanie zasobów czy zmuszanie do przyjęcia własnej religii. Informacje są podane w bardzo przystępny sposób – bez drastycznych opisów, ale tak, żeby dziecko mogło ,,zobaczyć” całe spektrum związane z tematem.

Polecam tę książkę dzieciom powyżej 4 lat. Odkrywcy i podróżnicy dostępni są na stronie wydawnictwa Sam.

Prawdziwi piraci – doskonały balans pomiędzy legendą a faktami

Dla większości dzieci pirat to takie połączenie Kapitana Haka, Jacka Sparrowa oraz uśmiechniętego brodacza w czarnej obszernej czapce z wakacji nad morzem. Przepaska na oku, papuga na ramieniu oraz kijek w miejscu nogi – ten obrazek świetnie sprawdza się w bajkach, ale z historyczną wiedzą ma on niewiele wspólnego. Prawdziwi piraci zaczynają więc od uporządkowania stereotypów: przypominają, skąd wzięło się piractwo, gdzie mieszkali piraci oraz dlaczego jedni działali „za zgodą króla”, a inni byli po prostu przestępcami na morzu czy oceanie.

Jak to jest z tymi piratami?

Prawdziwi piraci prowadzą czytelników przez złoty wiek piractwa: od atlantyckich szlaków po odkryciu Ameryki; przez drogi handlowe na Karaiby oraz współczesne wybrzeża Afryki i Azji. Na rozkładówkach zobaczycie m.in.:

• codzienne życie na statku,
• w jaki sposób przygotowywano się do wypłynięcia,
• w jaki sposób przeprowadzono abordaż,
• co znaczyło pirackie ,,prawo”,
• jak wyglądały pirackie flagi.

Okienka pozwalają zajrzeć pod pokład, do ładowni, kajuty kapitana, a nawet do skrzyni ze skarbem. Dzięki tej książce piraci przestają być infantylnym symbolem przygody, a stają się ludźmi, którzy naprawdę kiedyś wiedli tego typu życia.

Tę książkę także polecam dzieciom powyżej 4 lat. Prawdziwych piratów znajdziecie wyłącznie na stronie wydawnictwa Sam.

FAQ: Odkrywcy i podróżnicy oraz Prawdziwi piraci z serii Dlaczego? Kiedy? Jak?

Dla jakiego wieku polecam książki Odkrywcy i podróżnicy oraz Prawdziwi piraci?

Obie książki z serii Dlaczego? Kiedy? Jak? najlepiej sprawdzą się u dzieci mniej więcej w wieku 4–8 lat. Młodsze dzieci skorzystają przede wszystkim z ilustracji i okienek, starsze – z krótkich, treściwych tekstów, które można czytać samodzielnie lub wspólnie z dorosłym.

Czy książki z okienkami o piratach i odkrywcach nie są zbyt brutalne?

Prawdziwi piraci oraz Odkrywcy i podróżnicy nie epatują drastycznymi scenami, ale jednocześnie nie udają też, że piractwo czy kolonialne wyprawy były niewinną zabawą. Autorzy za pomocą prostego języka przemycają fakty: mówią o niebezpieczeństwie i konsekwencjach działań bohaterów. 

Czy seria Dlaczego? Kiedy? Jak? nadaje się do pracy w przedszkolu i szkole?

Tak, to książki popularnonaukowe z okienkami, które świetnie nadają się do zajęć tematycznych i projektów w edukacji przedszkolnej oraz wczesnoszkolnej. Odkrywcy i podróżnicy pomagają wprowadzić podstawy historii i geografii, a Prawdziwi piraci – pokazać różnicę między bajkowymi piratami a prawdziwym piractwem, poruszyć tematy prawa, odpowiedzialności oraz bezpieczeństwa na morzu.

Czym Prawdziwi piraci różnią się od typowych „pirackich” książek dla dzieci?

Większość książek o piratach koncentruje się na przygodzie: skrzyni ze skarbem, papugach i mapach z zaznaczonym „X”. Prawdziwi piraci to książka faktograficzna – tłumaczy, kim naprawdę byli piraci, jak wyglądało ich codzienne życie na statku, skąd brali łupy i dlaczego byli uznawani za przestępców. Nie romantyzuje piractwa, tylko porządkuje wiedzę, jednocześnie zachowując atrakcyjną formę książki z okienkami.

Czy książki z serii Dlaczego? Kiedy? Jak? są dobre na prezent?

Tak, to tytuły, do których można wracać na różnych etapach rozwoju, za każdym razem odkrywając w nich coś nowego. Twarde strony, duży format, okienka i bogate ilustracje sprawiają, że książki świetnie sprawdzają się jako prezent na urodziny, święta czy Dzień Dziecka, szczególnie dla dzieci zainteresowanych wybraną tematyką pozycji.

Artykuł Piraci i odkrywcy z okienkami – recenzja książek z serii Dlaczego? Kiedy? Jak? pochodzi z serwisu Bajkochłonka - książki dla dzieci i gry planszowe. Recenzje.

W tym wpisie prezentuję ostatnie świeżynki od Wydawnictwa Papilon. Każda z tych książek jest częścią sprawdzonej przeze mnie i bardzo lubianej serii.

Tytuł: Mniam! Co w brzuchu burczy

Autor: Anna Czerwińska-Rydel

Ilustracje: Anna Gensler

Wydawnictwo: Papilon

Rok wydania: 2021

Objętość: chudzina

Dla kogo: dla tych co sami jeszcze nie czytają, ale dużo już rozumieją

Ocena ogólna: bardzo przyjemna

,,Mniam! Co w brzuchu burczy” to  młodsza siostra wydanej przed rokiem ,,Kłap! Co w zębach zgrzyta” tego samego duetu twórczyń – Anny Czerwińskiej-Rydel oraz Anny Gensler.

W nowości kolejny raz spotykamy Profesora Mądralskiego, który tym razem z Krową Gryzeldą prowadzi nas przez rozmaite aspekty brzucha. Pojawia się temat trawienia, budowy jamy ustnej, żołądka czy jelit. Profesor wyjaśnia nam, dlaczego bekamy, skąd bierze się czkawka i dlaczego niektórzy czasem wymiotują. 

Nie brakuje także opisu wątroby – wspomniana jest nawet trzustka czy wyrostek robaczkowy. Choć wiedza ta może wydawać się dość zaawansowana, dzięki przejrzystej oprawie graficznej i prostym opisom – będzie przystępna dla każdego przedszkolaka.

Polecam ten tytuł dzieciom powyżej 4 roku życia.

Link do strony Wydawnictwa: https://publicat.pl/ksiazki/wiem-i-ja-mniam-co-w-brzuchu-burczy-2/

Tytuł: Literkowce

Autor: Agata Matraś

Ilustracje: Agata Matraś

Wydawnictwo: Papilon

Rok wydania: 2021

Objętość: chudzina 

Dla kogo: dla tych co sami jeszcze nie czytają, ale dużo już rozumieją

Ocena ogólna: wybitna

,,Literkowce” Agaty Matraś należą z kolei do jednej z moich ulubionych, tematycznych serii kartonówkowych. Oprócz nich ukazały się już wcześniej: ,,Liczyświnki”, ,,Kolorysie” oraz ,,Emomisie”. 

Każda z książek opiera się na prostym pomyśle – skupiając się na jednym zagadnieniu oraz konkretnych bohaterach, za pomocą rymowanego tekstu uczy dzieci nowych zagadnień.

W przypadku ,,Literkowców” pierwsze skrzypce grają oczywiście owce (sprytnie ukryte w tytule). Rozkładówka z fabułą zawsze przeplatana jest stronami z poleceniami. W tej części akcja rozgrywa się w sezonie wakacyjnym. Bohaterowie tłumnie opuszczają hale, żeby zwiedzać miasteczka, żeglować po jeziorze, biwakować w lesie czy uprawiać sporty (nieustannie śledzone przez psa stróżującego). 

Tak jak w poprzednich kartonówkach tej serii jest tu mnóstwo doskonałego, absurdalnego humoru. Co więcej, w ,,Literkowcach” pojawia się także sporo prostych zadań z liczeniem, dlatego warto wcześniej wyposażyć się wcześniej w ,,Liczyświnki”. 

Muszę przyznać, że oficjalnie najnowsza część została jednak teraz moją ulubioną! Będzie odpowiednia dla dzieci już powyżej 3 roku życia.

Link do strony Wydawnictwa: https://publicat.pl/ksiazki/literkowce-2/

Tytuły: Moja wielka wyszukiwanka. Pojazdy, Moja wielka wyszukiwanka. Przedszkole

Seria: Moja wielka wyszukiwanka

Autor: Susanne Gernhauser

Ilustracje: Ursula Weller

Tłumaczenie: Anna Horosiewicz

Wydawnictwo: Papilon

Rok wydania: 2021

Objętość: chudzina

Dla kogo: dla najmłodszych , dla tych co sami jeszcze nie czytają, ale dużo już rozumieją , dla samodzielnych w czytaniu

Ocena ogólna: bardzo przyjemna

Na deser zostawiłam sobie dwie najnowsze części z serii ,,Moja wielka wyszukiwanka”. Rok temu pisałam już o ,,Moja wielka wyszukiwanka. Zwierzęta świata” oraz ,,Moja wielka wyszukiwanka. Dzień i noc”. 

Tym razem wydano: ,,Moja wielka wyszukiwanka. Pojazdy” i ,,Moja wielka wyszukiwanka. Przedszkole”. Są to tematy, które choć często pojawiają się w książkach z twardymi stronami, to jednak niezmiennie cieszą się wśród dzieci ogromną popularnością. 

W ,,Moja wielka wyszukiwanka. Pojazdy” na realistycznych ilustracjach zabiera czytelników na ulice miast, na wieś, do straży pożarnej, na budowę, na lotnisko, nad morze, na dworzec, a nawet na plac tworzenia nowej lini metra! Jest tu niezliczona liczba rozmaitych pojazdów, co ucieszy wszystkich małych miłośników motoryzacji.

Link do strony Wydawnictwa: https://publicat.pl/papilon/oferta/dla-przedszkolakow-3-5-lat/moja-wielka-wyszukiwanka-pojazdy

Z kolei ,,Moja wielka wyszukiwanka. Przedszkole” doskonale przygotuje dzieci na nowy, niezwykle ważny etap w ich życiu. O ile w poprzedniej książce spędzaliśmy czas raczej w plenerach, tutaj autorzy postawili przede wszystkim na wnętrza. Przygodę rozpoczynamy od wizyty w szatni, po czym przechodzimy do sali zabaw, łazienki i stołówki. Możemy obserwować jak dzieci się bawią, uczą nowych rzeczy i zawiązują pierwsze przyjaźnie.

Link do strony Wydawnictwa: https://publicat.pl/papilon/oferta/dla-przedszkolakow-3-5-lat/moja-wielka-wyszukiwanka-przedszkole

Seria ta charakteryzuje się – co nie jest typowe dla wszystkich wyszukiwanek, także wstawkami fabularnymi. Dodatkowo po lewej stronie każdej rozkładówki znajduje się pasek z wyszczególnionymi, pojedynczymi elementami do namierzenia na stronach.

Polecam każdą z tych dwóch książek dzieciom już powyżej 2 roku życia.

Artykuł Przegląd nowych kartonówek od Wydawnictwa Papilon pochodzi z serwisu Bajkochłonka - książki dla dzieci i gry planszowe. Recenzje.

O dwóch poprzednich – ,,Wielka księga pojazdów. Dźwig, traktor, koparka” i ,,Wielka księga gospodarstwa. Cztery pory roku” pisałam już poprzednio.

Wczoraj miały premierę kolejne dwie nowości, które odpowiadają na zapotrzebowanie w literaturze, dotyczące pierwszych podróży.

W życiu każdego dziecka przychodzi taki moment, kiedy z wygodnego samochodu rodziców, musi przesiąść się w inny środek transportu. Czasami taki obrót sprawy jest spowodowany odgórną sytuacją, innym razem – to świadoma decyzja opiekunów, którzy chcą podróżować szybciej, wygodniej, a może nawet bardziej ekscytująco!

Zarówno w ,,Moich pierwszych podróżach samolotem” jak i w ,,Moich pierwszych podróżach pociągiem” najmłodsi zaobserwują całe mnóstwo intrygujących sytuacji, których będą chcieli doświadczyć samodzielnie. Te emocje można wykorzystać, kiedy przygotowujemy dziecko do jakiejś dłuższej drugi lub po prostu, kiedy pierwsza wielka podróż dopiero jest przed nim. 

Obie książeczki mają tekturowe, solidne strony. Ich formaty są idealnej wielkości – niezbyt duże, ale takiego rozmiaru, że wszystkie szczegóły są bardzo dobrze widoczne na ilustracjach. 

Tytuł: ,,Moje pierwsze podróże samolotem”

Seria: Moje pierwsze podróże

Autor: Susanne Gernhauser

Ilustracje: Wolfgang Metzger

Tłumaczenie: Anita i Robert Jonczyk

Wydawnictwo: Sam

Rok wydania: 2020

Objętość: chudzina

Dla kogo: dla najmłodszych , dla tych co sami jeszcze nie czytają, ale dużo już rozumieją 

Ocena ogólna: bardzo przyjemna

Przygodę z tą książką rozpoczynamy nietypowo, bo od samego centrum akcji – znajdujemy się na płycie lotniska. Wszędzie krążą samoloty, ludzie wysiadają z maszyn, bagaże są do nich pakowane, a wiele samochodów jeździ pomiędzy, żeby wszystkiego odpowiednio dopilnować.

Jednak już za chwilę mamy szansę zerknąć do samego wnętrza samolotu! Oglądamy kokpit, przekrój maszyny oraz możemy nieco przeczytać o funkcjonalności konkretnych części tego pojazdu. 

Kilku bohaterów przedstawiono nam także z imienia. Wiemy, że Ania i Krzyś odbywają podróż samotnie i opiekuje się nimi stewardesa, a dla Janka jest to pierwszy lot w życiu.

Dzięki tym kilku postaciom możemy uważniej prześledzić jak wygląda odprawa, kontrola czy zdanie bagażu. 

Czytelnicy mają szansę przekonać się także jak prezentuje się (i do czego służy) hala odlotów oraz jak przebiega lądowanie.

W tej książce autorzy zawarli całą esencję podróżowania samolotem. Wiele dzieci zachwyci się umieszczonymi w niej, wieloma maszynami, inne zainteresują się samym przebiegiem transportowania się w ten sposób, a jeszcze inni czytelnicy z przyjemnością będą wyszukiwać pojedynczych elementów na ilustracjach. 

Link do strony Wydawnictwa: https://wydawnictwosam.pl/sklep/

Tytuł: ,,Moje pierwsze podróże pociągiem”

Seria: Moje pierwsze podróże

Autor: Susanne Gernhauser

Ilustracje: Wolfgang Metzger, Peter Nielander

Tłumaczenie: Anita i Robert Jonczyk

Wydawnictwo: Sam

Rok wydania: 2020

Objętość: chudzina

Dla kogo: dla najmłodszych , dla tych co sami jeszcze nie czytają, ale dużo już rozumieją 

Ocena ogólna: bardzo przyjemna

Czas na bardziej krajową podróż! Pociągi to jeden z najbezpieczniejszych i najbardziej ekologicznych środków transportu. Znamy je od bardzo dawna, a wciąż fascynują i przyciągają kolejne grupy małych fanów.

Książka ,,Moje pierwsze podróże pociągiem” rozpoczyna się od dworca kolejowego. To tutaj zaczyna się prawdziwa przygoda! Wcześniej warto jednak sprawdzić rozkład jazdy oraz numer peronu.

Na ilustracjach widać także przechowalnię bagażu, kiosk z pamiątkami czy Centrum Obsługi Klienta.

W tej pozycji także mamy kilkoro bohaterów, z pomocą których łatwiej będzie nam zrozumieć jak podróżuje się pociągiem. 

W książce znajduje się również wiele pojęć niespotykanych na co dzień, np. kozioł oporowy, pendolino czy maszynista. W duecie z realistycznymi ilustracjami bardzo łatwo zapamiętać ich znaczenie. 

Zarówno ,,Moje pierwsze podróże samolotem” jak i ,,Moje pierwsze podróże pociągiem” to bardzo dobrze wydane kartonówki, które niosą ze sobą wiele edukacyjnych wartości, ale będą również źródłem po prostu inspirujących sytuacji dla każdego dziecka. 

Charakterystyczna niemiecka ilustracja na której oddano wiele detali, przypomina fotografie, na których ktoś zatrzymał fragment jakiejś rzeczywistości. To wspaniały materiał do poszerzania swojej wiedzy o świecie.

Książki można traktować również jako wyszukiwanki. Na końcu każdej znajduje się rozkładówka z przedmiotami lub osobami, które warto odszukać na poprzednich stronach.

Bardzo polecam tę serię dzieciom już od 3. roku życia.

Link do strony Wydawnictwa: https://wydawnictwosam.pl/sklep/

Artykuł Moje pierwsze podróże – podwójna recenzja! pochodzi z serwisu Bajkochłonka - książki dla dzieci i gry planszowe. Recenzje.

Tytuły:

Seria: Moja wielka wyszukiwanka

Autor: Susanne Gernhauser

Ilustracje: Ursula Weller

Tłumaczenie: Emilia Skowrońska

Wydawnictwo: Papilon

Rok wydania: 2020

Objętość: chudzina 

Dla kogo: dla najmłodszych , dla tych co sami jeszcze nie czytają, ale dużo już rozumieją , dla samodzielnych w czytaniu

Ocena ogólna: bardzo przyjemna

Recenzja:

Wyszukiwanki ani na chwilę nie przestają cieszyć się popularnością. Chętnie sięgają po nie teraz już nie tylko przedszkolaki, ale również dzieci z pierwszych klas szkoły podstawowej czy nawet maluchy. 

Wydawnictwo Papilon wydało ostatnio dwie bardzo ciekawe lektury z elementami do wynajdywania, które mają ten sam format, styl oraz budowę, ale zupełnie różnią się od siebie tematycznie. 

,,Moja wielka wyszukiwanka. Zwierzęta świata” i ,,Moja wielka wyszukiwanka. Dzień i noc” to książki, która należy rozróżnić przede wszystkim ze względu na miejsce akcji oraz bohaterów. 

Pierwsza przedstawia piękne okoliczności przyrody – sielskie krajobrazy oraz różnorodne zwierzęta. Podczas jej lektury wstąpimy na chwilę na łąkę, spędzimy chwilę nad wodą, podskoczymy w góry, odwiedzimy las, sawannę, pustynię czy rafę koralową (choć to jeszcze nie wszystko). 

Poznamy dziesiątki zwierząt, te bardziej znane jak owca, lis, słoń czy niedźwiedź, po te mniej popularne, a bardziej egzotyczne – rosomaka, kapibara, wieszczka i głuszca. 

Pomysł na ,,Moją wielką wyszukiwankę. Dzień i noc” prezentuje się nieco inaczej. Tutaj każde miejsce widzimy podwójnie – raz podczas dnia, a drugi raz, kiedy zapada zmierzch. W ten sposób możemy poznać różne oblicza niewielkiego rynku z fontanną, wiejskiego gospodarstwa, placu budowy, parku, zoo, a bonusową rozkładówką jest widok na całą okolicę – łącznie ze wszystkimi elementami wymienionymi powyżej. 

Bohaterami tej części są ludzie oraz miejskie zwierzęta (te domowe, jak i te zupełnie dzikie, który wychodzą ze swoich kryjówek dopiero nocą). 

Możemy zaglądać tutaj przez okna, patrzeć, co dzieje się na placu zabaw, a nawet być świadkami napadu na jubilera ( a w zasadzie nie samego napadu, ale z pewnością jego skutków). 

Obie książki mają bardzo przejrzysty rozkład. Na każdej z 11 dużych rozkładówek, po lewej stronie znajduje się szeroki, biały pasek na którym umieszczono krótki tekst opisujący sytuację na obrazku oraz pojedyncze elementy – bohaterów i przedmioty, które należy odszukać w wyszukiwance. 

Seria charakteryzuje się także bardzo ładnymi, klasycznymi ilustracjami Ursuli Weller. 

,,Moje wielkie wyszukiwanki” to książki, które gwarantują zabawę na wiele długich wieczorów. Wykorzystywane do wspólnego oglądania z rodzicami mogą stać się cennymi źródłami wiedzy o świecie oraz mogą również zainicjować wiele ciekawych rozmów. 

Polecam dzieciom już od 3. roku życia.

Link do strony Wydawnictwa: https://publicat.pl/papilon/oferta/dla-przedszkolakow-3-5-lat/moja-wielka-wyszukiwanka-zwierzeta-swiata

https://publicat.pl/papilon/oferta/dla-przedszkolakow-3-5-lat/moja-wielka-wyszukiwanka-dzien-i-noc

Artykuł Moje wielkie wyszukiwanki – podwójna recenzja nowości! pochodzi z serwisu Bajkochłonka - książki dla dzieci i gry planszowe. Recenzje.