Scenariusz, ilustracje: Michał Kalicki

Wydawnictwo: Timof i cisi wspólnicy

Rok wydania: 2021

Objętość: więcej niż sto 

Dla kogo: dla samodzielnych w czytaniu

Ocena ogólna: bardzo przyjemna

Recenzja:

Literatura lubi równowagę, dlatego po ostatniej recenzji optymistycznych ,,Opowieści z trzepaka”, przyszedł czas na gorzko-humorystyczne spojrzenie na okres PRL-u przez palce fikcji oraz cenzury.

,,Zapiski Orifiela” są zbiorem krótkich rozdziałów rozpisanych i zilustrowanych przez Michała Kalickiego, którego możecie kojarzyć już z komiksu ,,Beneficio”.

Autor wychodzi od szerokiego konceptu mistyczno-patriotycznego, wskazującego silne powiązania naszego kraju z siłami wyższymi. Ewidentnie można dostrzec tutaj popularną w literaturze, malarstwie, a nawet filmie tendencję do koronowania Polski na samozwańczą królową kraju powierzonemu Bogu. 

Ten religijny aspekt przejawia się jednak tutaj w bezpośredni sposób wyłącznie tylko na początku oraz w tytule książki. We wstępie czytamy, że Orifiel był tym z archaniołów, który musiał opuścić Ziemię wraz z pojawieniem się na niej człowieka. Często ją jednak odwiedzał i choć nie ingerował w życie ludzi, zapisywał to, co zobaczył.

Polska też nie jest tu Polską. To miejsce o wiele mówiącej nazwie Pustka, w którym wszystko na pozór działa, choć prawa logiki nie mają tutaj żadnego zastosowania. Dygnitarze i przywódcy ukazani w karykaturze (jak zresztą wszystko inne) łaskawie zsyłają na ludzi swoje genialne wynalazki, które w teorii mają im ulżyć, a w praktyce ich konsekwencje jeszcze bardziej obciążają społeczeństwo.

W świecie Pustki ceni się pracę i bezmyślność, czyli akurat to, co – powiedziałby ktoś złośliwy – jest uważane także w obecnych czasach. 

W wielu krótkich rozdziałach ,,Zapisów Orifiela” możemy udać się w miejsca, które istniały, a nawet istnieją do dzisiaj. Bar Baltazar, Hotel Savoy czy sklepy Sam to tylko kilka przykładów. Nie ma jednak w tych tekstach sentymentalnej nuty. To raczej powściągliwa próba oceny minionej rzeczywistości, która sprawia, że wcale nie czujemy, jakbyśmy czytali pewien wycinek historii. 

Za sprawą dodanych elementów, wyolbrzymienia i doboru tematów mamy wrażenie, że obcujemy z fantastyką – światem, który nigdy nie miałby prawa się wydarzyć.

Wyjątkowo czyta się ten tekst w zestawieniu ze szczegółowo oddanymi obrazami. Ich czerń i biel, czasami tylko urozmaicona kolorem z podstawowej palety, oddaje zniechęcenie bohaterów opowieści. Każdy element barwny na tych pejzażach jawi się jako fałsz. Ich nastrojowość oraz siła przekazu kojarzy mi się nieco z obrazami z ,,Anubis. Thin places” Joanny Karpowicz.

,,Zapiski Orifiela” dają nam przekrój świata, w którym nie chcielibyśmy żyć i jakiego nie lubimy, ale mimo to – którego jesteśmy częścią.

Polecam czytelnikom powyżej 17 roku życia.

Link do strony Wydawnictwa: https://timof.pl/katalog/Zapiski+Orifiela/pokaz.html

Artykuł Zapiski Orifiela – recenzja pochodzi z serwisu Bajkochłonka - książki dla dzieci i gry planszowe. Recenzje.

Scenariusz: Marianna Sztyma

Rysunki: Marianna Sztyma

Wydawnictwo: Centrala

Rok wydania: 2017

Objętość: chudzina 

Dla kogo: dla samodzielnych w czytaniu

Ocena ogólna: wybitna

Recenzja:

Każda strata domowego zwierzątka to dla jego opiekunów ogromny smutek i ból. Jest wiele lektur, które oferują wsparcie w takich sytuacjach, ale tylko nieliczne potrafią zrobić to w sposób niedosłowny i pełen subtelności. 

,,Pustka” jest książką obrazkową Marianny Sztymy, która ukazała się nakładem Wydawnictwa Centrala. Pięknie wydana pozycja opowiada historię dziewczynki, która niedawno pożegnała się z kotem. Po tym wydarzeniu ktoś puka do jej drzwi, okazuje się, że to pustka złożyła jej wizytę.

Operująca na metaforach opowieść nie jest próbą pocieszenia czy pokazania, że tęsknota po kocie szybko minie. Wręcz przeciwnie – narrator nie gwarantuje, że kiedykolwiek wypełnimy pustkę w sobie i zapomnimy o naszym pupilu. Możemy mieć jednak nadzieję, że z czasem będzie trochę lepiej i nauczymy się żyć ze świadomością, że kota już nie ma.

,,Pustka” jest książką bardzo graficzną, która łączy w sobie różne techniki i pozwala wybrzmieć na rozkładówkach silniejszym akcentom kolorystycznym. Mimo, że tło jest tylko uzupełnieniem – tam także można dostrzec elementy obecności kota czy wręcz jego braku. Artystka świetnie pokazała również główną bohaterkę, która gdy chce jej się płakać – odwraca twarz, a cała jej postawa i mowa ciała wskazują na niewinność oraz bezbronność. 

Podejrzewam, że Marianna Sztyma chciała w ten sposób pokazać, że w obliczu takiej straty każdy człowiek jest bezbronny. ,,Pustka” jest też dlatego książką, która równie dobrze trafi do dzieci jak i dorosłych. Każdy z nas w ten sam sposób odczuwa tęsknotę. Nie sposób szybko pogodzić się ze śmiercią ukochanego zwierzątka, ale ta lektura pozwala na chwilę odczuć ukojenie i lepiej zrozumieć swój stan. 

,,Pustka” będzie także dobrym początkiem do rozmowy o pożegnaniach. Z jej oszczędnym, ale poetyckim tekstem można przejść żałobę nieco mniej dotkliwie. 

Choć nie jest książką, którą czyta się bez okazji – warto mieć ją w swojej biblioteczce. Będzie także miłym, wspierającym upominkiem dla kogoś, kto właśnie stracił pupila. 

Polecam czytelnikom powyżej 7 roku życia.

Link do strony Wydawnictwa: http://centrala.org.uk/pl/pustka/

Artykuł Pustka – recenzja książki o pożegnaniu pochodzi z serwisu Bajkochłonka - książki dla dzieci i gry planszowe. Recenzje.

Tytuł: Lis i Gwiazda (The Fox and the Star)

Autor: Coralie Bickford – Smith

Ilustracje: Coralie Bickford – Smith

Wydawnictwo: Particular Books (Penguin Random House UK)

Rok wydania: 2015

Objętość: chudzina

Dla kogo: dla tych co sami jeszcze nie czytają

Ocena ogólna: wybitna

Recenzja:

Mało jest takich książek, których magia przenika do świata czytelnika z każdej strony. Mogę śmiało powiedzieć, że w tej książce się zakochałam. Jest nieoczywista, pełna metafor, pięknych słów i obrazów. Jest swego rodzaju dziełem sztuki. To książka z najwyższej półki.

,,The Fox and the Star” jest prezentem z mojego krótkiego wyjazdu do Londynu (zresztą na wspaniały spektakl ,,Matyldę” o którym opowiem Wam więcej już wkrótce). Przyciąga uwagę piękną okładką z granatowego płótna, a w środku zachwyca obrazami autorki oraz jednocześnie ilustratorki Coralie Bickford – Smith. Oprócz tego książka jest szyta, nie klejona. Strony nie mają standardowej numeracji, co rzeczywiście jest zbędne, bo pochłania się ją w całości, ,,na raz”.

Polecam Wam świetny wywiad z tą młodą i piekielnie zdolną artystką: https://www.creativelivesinprogress.com/article/coralie-bickford-smith-advice

Lis z reguły jest samotnikiem. Jak każdy potrzebuje jednak przyjaciela, który będzie w stanie pomóc mu zapomnieć o strachu i uczynić życie szczęśliwym. Ulubionym towarzyszem naszego książkowego bohatera jest Gwiazda. Przygląda mu się z nieboskłonu i oświetla drogę, kiedy ten poluje na chrząszcze lub przedziera przez splątane chaszcze.

Gwiazda jest wspaniałym przyjacielem, bo ten Lis, jak większość znanych nam, innych lisów prowadzi nocne życie. Nie jest jednak odważnym lwem i zdarza mu się być nieco strachliwym. Dzięki swojemu przyjacielowi przezwycięża nocne cienie.

Pewnego dnia jednak Gwiazda znika. Od tej pory ilustracje zmieniają swoją kolorystykę, stając się monochromatyczne. Całe szczęście Lisa pryska, a on kuli się w swojej norze i czeka na powrót przyjaciółki. Mijają dni i noce, a Gwiazda nie wraca. Chrząszcze myśląc, że Lis zapadł w wieczny sen, zbliżają się, aby posprzątać to, co z niego zostanie. Lisa jednak budzi zapach pysznych owadów i postanawia je zjeść. To poprawia mu humor. Podejmuje decyzję, że czas wyruszyć na poszukiwania.

Wędruje i wszystko oraz każdego, kogo napotyka po drodze pyta ,,Where did Star go?” (Gdzie poszła Gwiazda?). Zarówno jednak Gęstwina, Króliki czy Drzewa, zbyt wysokie by go usłyszeć, nie są w stanie mu pomóc.

Wkrótce znajduje nieznaną sobie wcześniej polanę i zasypia. Budzą go krople deszczu i czuje, że wkrótce wszystko się zmieni. Rzeczywiście, kiedy ulewa ustaje, spogląda w górę i nie może uwierzyć w to, co widzi.

Nad nim rozpościera się prawdziwa ławica gwiazd. Jego serce wypełnia się szczęściem, bo wie, że wśród nich jest jego droga przyjaciółka.

,,Beneath the blazing sky of stars, Fox made his way through the forest”

Pod płonącym niebem gwiazd, przedzierał się przez las.

To ostatnie zdanie, wieńczące przygodę Lisa. Czy odnalazł on swoją gwiazdę? Tego możemy się tylko domyślać i to cudowne, że można tę książkę interpretować na tak wiele sposób. Jak ja ją postrzegam?

Dla mnie ,,The Fox and the Star” jest historią powstania Gwiazdozbioru Liska*.

Małemu liskowi, który utracił przyjaciela, pęka serce. Zamiast rozpłynąć się w nicość, dołącza do Gwiazdy na niebie, by móc być z nią już na zawsze.

Ta poruszająca i piękna bajka jest utrzymana w konwencji snu, jednak wartości, które ze sobą niesie są do cna prawdziwe. Uczy wrażliwości i kładzie nacisk na to, co naprawdę jest istotne w życiu. Mały Lis nie przejmuje się, że nikt nie może lub nie chce mu pomóc. Jego poszukiwania nie kończą się wraz z pierwszym rozczarowaniem.

Życie bez przyjaciela to życie bez kolorów. Pełnię szczęścia możemy osiągnąć tylko dzieląc się nią z kimś.

Coralie Bickford – Smith jest mistrzynią nie tylko skromnych, ale trafiających w sedno tekstów. Słowa są integralną częścią ilustracji. Nie ma tutaj podziałów pomiędzy czcionką, a kreską. Jedno jakby istnieje dla drugiego.

,,The Fox and the Star” jest książką dla każdego, kto już choć trochę potrafi skupić się na fabule. Powinna być idealna dla dzieci od +4 lat, ale im starszy będzie słuchacz lub czytelnik, tym więcej będzie czerpał z historii o małym Lisku, dla którego największym sensem istnienia była właśnie przyjaźń.

*Gwiazdozbiór Liska w naszej szerokości geograficznej możemy obserwować od wiosny do jesieni. Wprowadził go w 1960 roku Jan Heweliusz i od tego czasu możemy go dostrzegać na niebie, gdzie składa się z 45 widocznych dla nas gwiazd.

Artykuł The Fox and the Star – recenzja książki dla dzieci pochodzi z serwisu Bajkochłonka - książki dla dzieci i gry planszowe. Recenzje.