Pamiętam jak w szkole podstawowej zadano nam do czytania ,,W pustyni i w puszczy”. Do każdej książki podchodziłam z wielkim entuzjazmem (nic się pod tym względem od tego czasu nie zmieniło), jednak ze Stasiem i Nel miałam pewien kłopot. Był to dyskomfort, którego jako kilkunastolatka nie potrafiłam zrozumieć. Z perspektywy czasu wiem jednak na czym on polegał.

Wydawnictwa wybierając do swojej oferty książki,  powinny kierować się pewną odpowiedzialnością – szczególnie jeżeli mówimy o literaturze dziecięcej. Łatwo wpaść w pułapkę chwytliwego tytułu, albo ładnych ilustracji. Zanim zaczniecie się zastanawiać skąd ten przydługi wstęp, przejdę do meritum.

Afryka – kraj, o którym mogą opowiadać europejczycy?

Nowo wydana książka ,,Afryka. Kontynent kolorów” została opracowana przez Soledad Romero Marino oraz Raquel Martin – autorkę urodzoną w Barcelonie, a także ilustratorkę mieszkającą w Hiszpanii i stamtąd się wywodzącą.

A teraz wyobraźcie sobie, że do Europy (która jest przecież malutka) przyjeżdża np. dwójka artystów z Singapuru i robi obrazkową książkę o naszym kontynencie. Nie ma w niej Polski czy Ukrainy, ale jest Rosja – kraj słynący z surowców, takich jak np. węgiel. O Skandynawii pisze się w kontekście wikingów, a za szczyt możliwości architektury uznaje się wieżę Eiffla.

I wiecie co? Mam wrażenie, że taka książka mogłaby nas bardzo rozczarować.

Piękno i dzikość

Afryka to kontynent, który ze względu na naturalne bogactwa był przez setki lat (i ciągle jest) wyzyskiwany przez kraje z większymi wpływami. Upraszczając przekaz o nim do tylko ładnych widoków, dokładamy cegiełkę do traktowania znajdujących się tam państw jako tych drugiej kategorii.

Nie powinniśmy przedstawiać obrazu całej Afryki jako jednowymiarowego miejsca, gdzie dzikie zwierzęta łączy się z plemiennymi wioskami, egzotyką i nieświadomością.

,,Zapraszamy w fascynującą podróż po najbardziej dzikim i niezwykłym kontynencie naszej planety.” – tak zaczyna się książka i już na samym wstępie zastanawiam się, co autorka miała na myśli pisząc o dzikości. Przypominają mi się też lektury jeszcze sprzed 30-40 lat, kiedy Polska również była uznawana za dziki kraj – porośnięty puszczą i pełen groźnych niedźwiedzi. 

Jak wygląda prawdziwa Afryka?

Trzeba mieć świadomość, że ubóstwo wielu krajów to wpływ wdrażanej od setek lat polityki zagranicznej, a wymienianie Angoli – tuż obok Zimbabwe czy Zambii w rozdziale zatytułowanym ,,Afrykańskie skarby” można uznać wręcz za nietakt, biorąc pod uwagę, że był to jeden z najbardziej wyzyskiwanych krajów na kontynencie.

Bawi mnie także jak książka na siłę (oraz w niezbyt udany sposób) próbuje kulturę krajów afrykańskich podciągać pod standardy europejskie:

,,W sercu Sahary żyje berberyjski lud koczowników. (…) Kobiety mają silną pozycję w tej społeczności i w czasie nieobecności mężczyzn decydują o wszystkich sprawach”. Dobrze, że nie muszą tego robić chłopcy, kiedy ich ojcowie są poza domem…

I choć ,,Afryka. Kontynent kolorów” stara się wspominać np. o nowoczesnym Kapsztadzie, to jest to mała wzmianka, zupełnie nie ujęta na płaszczyźnie ilustracji – jakby nie pasująca do obrazu ,,wyimaginowanej Afryki”.

Czy polecam tę książkę?

Tak jak my, Polacy, pewnie byśmy woleli, żeby nikt kto niewiele wie o II wojnie światowej, nie pisał książek na ten temat, tak i w tym przypadku prawdopodobnie lepiej by się stało, gdyby ,,Afryka. Kontynent kolorów” nigdy nie powstała. Z pewnością brakuje jej albo ukierunkowania wyłącznie na kwestie związane z florą i fauną, albo opinii kompetentnego afrykanisty.

Link do strony Wydawnictwa: https://www.muchomor.pl/pl/p/AFRYKA.-Kontynent-kolorow/253

Artykuł Afryka. Kontynent kolorów – recenzja książki pochodzi z serwisu Bajkochłonka - książki dla dzieci i gry planszowe. Recenzje.

Autorka: Katarzyna Iga Gawęcka

Ilustracje: Hania Kmieć, Kasia Cichosz

Wydawnictwo: Słowa na wybiegu

Rok wydania: 2021

Objętość: chudzina 

Dla kogo: dla tych co sami jeszcze nie czytają, ale dużo już rozumieją 

Ocena ogólna: nudy na pudy

Recenzja:

Zawsze powtarzam, że liryka jest najtrudniejszym rodzajem literackim, z jakim można się zmierzyć. Z tego też powodu poezję skierowaną nie tylko dla dzieci, ale i dla dorosłych oceniam bardzo krytycznie. Nie wystarczą tylko chęci, żeby napisać taki tekst dobrze, ale niezbędny jest solidny warsztat.

W wierszach bowiem najlepiej widać czy coś jest udane, czy aż oczy bolą od samego czytania pozbawionych melodyjności rymów i niezręcznych prób stworzenia czegoś ambitniejszego. 

Kiedy więc sięgam po kolejny ,,tomik” z wierszami dla dzieci, podchodzę do niego bardzo ostrożnie.

,,Rymowanki z dreszczykiem, chochlikiem i morałem” to pozycja, która może budzić zarówno dobre jak i złe emocje. Sam tytuł sugeruje, że będzie to zbiór rymujących się tekstów, ale przedstawionych być może w jakiejś tajemniczej aurze z umoralniającym przesłaniem – ma swoje plusy i minusy. 

W rymowanych tekstach nie ma nic złego… pod warunkiem, że rzeczywiście się rymują. Historie z morałem także są pożądane – jednak po co serwować dzieciom kolejną, banalną opowiastkę, która nie nauczy ich niczego nowego?

W ,,Rymowankach z dreszczykiem” mamy teksty mniej lub bardziej udane. Początkowo sądziłam, że akcja będzie nas wiodła przez las. Z czasem się okazało, że ten wstęp w formie pierwszego utworu był co najmniej zwodniczy. Nie jestem też w stanie zrozumieć, co autorka chciała powiedzieć wierszem, w którym księżniczka zmienia się w jabłonkę, bo jest zła i próżna. Zrozumiałabym, gdybyśmy mieli jakąś kontynuację tej historii, ale ona niemal natychmiast się ucina.

Jedynym tekstem, który mnie oczarował (zarówno merytorycznie) jak i pod względem wykonania jest ten o bratku. Podoba mi się w nim brak dosłowności i subtelne, dobrze wyważone przesłanie. 

Ogólnie ten zbiór dziewięciu wierszy uważam za dość przeciętny. Ratuje je nieco warstwa wizualna, choć ogólnie myślę, że tego typu forma przekazu jest już nieco przestarzała. Nie ma w ,,Rymowankach z dreszczykiem” nic, co by go wyróżniło wśród wielu książek dla dzieci tego typu, wydanych już wcześniej. Prawdę mówiąc, nawet tego obiecanego w tytule dreszczyku też tu nie ma. 

Nie oznacza to jednak, że ktoś tej książki może nie polubić. Jestem wręcz przekonana, że znajdzie ona swoich amatorów – mnie jej po prostu nie po drodze.

,,Rymowanki z dreszczykiem, chochlikiem i morałem” do kupienia w księgarniach internetowych.

Artykuł Rymowanki z dreszczykiem, chochlikiem i morałem – recenzja pochodzi z serwisu Bajkochłonka - książki dla dzieci i gry planszowe. Recenzje.

Autor: Marek Samselski

Ilustracje: Beata Podgórska

Rok wydania: 2020

Objętość: chudzina 

Dla kogo: dla samodzielnych w czytaniu

Ocena ogólna: nudy na pudy

Recenzja:

Okładka ,,Bajek pana Anagrama”, którą wyszukałam w księgarni internetowej, przywołała mi w pamięci ilustracje z dzieciństwa – niezbyt subtelne, mocno kontrastowe i często personifikujące zwierzęta. Pomyślałam więc, że chętnie przyjrzę się tej nowości, która zupełnie nie wygląda jak nowość.

Jej autorem i zarazem wydawcą jest Marek Samselski, a ilustracje stworzyła Beata Podgórska. W książce widnieje informacja, że została ona ,,współfinansowana przez Urząd Miasta Stołecznego w Warszawie”, ale nie podano konkretnych informacji w ramach czego i dlaczego takie finansowanie otrzymała. 

,,Bajki pana Angarama” są zbiorem 26 wierszy oraz jednego rozdziału składającego się na wyjaśnianie trudniejszych słów. Autor porusza różnorodne zagadnienia, począwszy od pojęcia dobra i zła oraz ich współzależności, ale także pokrewieństwa ziemniaka i pomidora (choć pewnie chciał też nawiązać do tolerancji), marudzenia mrówa Maurycego, co by chciał zjeść wymieniając tylko słowa na ,,m” czy o tym, co robić, żeby nie trzeba było się dąsać. 

Większość tych utworów można z powodzeniem określić mianem dość abstrakcyjnych, często opierających się też na tym samym motywie. Jest w tym zbiorze na przykład wiersz o tym jak banknot stu złotowy wpada do skarbonki. Bardzo się tam pyszni przed złotówkami, dopóki one nie dogryzają mu, że bez nich by go nie było. Intencje autora mogą być zrozumiałe, ale sam temat dla dziecka jest zbyt mało rozwinięty. 

Problemem większości tych wierszy jest to, że bardzo szybko się kończą, tak jakby autor obawiał się, że zabraknie mu rymów. Momentami trudno odnaleźć się w tej tematycznej mieszaninie dorosłym, nie mówiąc już o dzieciach.

Mam wrażenie, że nie pomagają także ilustracje, na których krzywią się owoce czy warzywa z twarzami dorosłych mężczyzn. Całość jest ciężka – treściowo i wizualnie, że aż nie ma się ochoty do niej powracać. 

Szczerze mówiąc wygląda to trochę tak, jakby te wiersze zostały napisane i zilustrowane 30 lat temu, a później pozostawiono je same sobie. One przez ten czas zdziczały, pokryły się kurzem i teraz, kiedy wychodzą na światło dzienne, wydają się mało oryginalne i mało interesujące. 

Być może ktoś dojrzy w nich jakiś potencjał, mnie się to nie udało. Jeżeli jednak chcecie zaryzykować na własną rękę, będzie to książka dla dzieci powyżej 7 lat. 

Artykuł Bajki pana Anagrama – recenzja pochodzi z serwisu Bajkochłonka - książki dla dzieci i gry planszowe. Recenzje.

Na stronie możecie przeczytać już wiele recenzji dotyczących fabularyzowanych historii, rozgrywających się w uniwersum gry, np. ,,Minecraft: Opowieści ze Świata Podstawowego” czy ,,Wyprawa po serce Overworldu”. Pisałam także o wszelkiego rodzaju poradnikach i mini-encyklopediach: ,,Minecraft. Rocznik 2019”, ,,Minecraft. Mistrz Budownictwa. Dookoła świata”, ,,Podręcznik przetrwania w Minecrafcie”. 

Przy okazji zbliżających się Świąt mam do pokazania dwie ostatnie, jeszcze świeże nowości od Wydawnictwa Egmont i HarperKids. Zacznę od ,,Minecraft. Rocznik 2021” – serii, która pojawia się cyklicznie co roku, a później opiszę pakiet prezentowy ,,Minecraft. Wielka kolekcja kreatywnego budowania”. 

Tytuł: ,,Minecraft. Rocznik 2021”

Autor: Dan Whitehead, Thomas McBrien

Ilustracje: Ryan Marsh

Tłumaczenie: Anna Hikiert

Wydawnictwo: HarperKids (HarperCollins Polska)

Rok wydania: 2020

Objętość: chudzina

Dla kogo: dla samodzielnych w czytaniu 

Ocena ogólna: ma dużo zalet

Rok 2020 był dla wszystkich miłośników Minecrafta rokiem pełnym wrażeniem! Aktualizacje wprowadziły sporo nowości – pojawiło się więcej zwierząt, miejsc oraz postaci. 

W książce ,,Minecraft. Rocznik 2021” znajdziecie nie tylko nowinki z gry. W tej części pojawiają się także zdjęcia przekonujące jak duży wpływ ma ten tytuł na całe społeczności. Rzeczywiście, ja także słyszałam, że z gry zaczęli korzystać nauczyciele – niektórzy prowadzili w niej nawet swoje lekcje. 

Nie jestem jednak pewna czy statystyki sprzedaży oraz pokazywanie pakietów ze sklepiku marki to odpowiednia tematyka dla tego typu pozycji – niestety czasami mam wrażenie, że brzmi ona zbyt reklamowo. 

Pomijając jednak te kwestie, w książce można przeczytać (i zobaczyć) na przykład pszczoły – ostatnie urozmaicenie gry, którym ja jestem absolutnie zachwycona! Autorzy zdradzają wiele ciekawostek, w jaki sposób można wykorzystać ich obecność, żeby gra była jeszcze bardziej interesująca. 

Nie obędzie się także bez wskazówek dotyczących budowania, drobnych aktywności (w stylu ,,znajdź różnicę”), a nawet gry planszowej na jednej z rozkładówek! Poza tym to ciągle mnóstwo inspiracji, porad i wyzwań.

Ogólnie jest to książka, która na pewno spodoba się wszystkim fanom Minecrafta. Co prawda za każdym razem nie mogę pozbyć się wrażenia, że to po prostu magazyn w twardej oprawie… jednak myślę, że nawet to nie zniechęci kogoś, kto po prostu kocha tę grę!

Link do strony Wydawnictwa: https://egmont.pl/Minecraft.-Rocznik-2021,32556034,p.html

Tytuł: ,,Minecraft. Wielka kolekcja kreatywnego budowania”

Autor: zbiorowy

Ilustracje: Ryan Marsh, Joe McLaren

Tłumaczenie: Anna Hikiert

Wydawnictwo: Egmont

Rok wydania: 2020

Objętość: chudzina

Dla kogo: dla samodzielnych w czytaniu 

Ocena ogólna: nudy na pudy

Z ,,Minecraft. Wielka kolekcja kreatywnego budowania” może być jednak inaczej. Kiedy pierwszy raz zobaczyłam zapowiedź tej pozycji – byłam zachwycona! Porządne tekturowe pudełko, w którym miały skrywać się same skarby – kreatywny szkicownik gracza, 2 książki, plakat oraz zawieszka na drzwi. Za okładkową cenę 64,99 zł zestaw ten wydawał się całkiem sensowny! 

Czas jednak na wnioski po jego otwarciu. O ile pudełko robi niesamowite wrażenie, to jednak zawartość… już nie koniecznie. Szczerze mówiąc jestem nią rozczarowana. Plakat jest co prawda dość duży, ale zawieszka została wykonana z dość cienkiego papieru – nie mówiąc już o książkach. Te dwie wspomniane wcześniej pozycje, okazały się być cieniutkimi zeszycikami, zawierającymi instrukcję budowy Lunaparku oraz Zombielandu. Mam wrażenie, że zawarte tam porady są dość chaotyczne i niewiele z nich wynika. Szkicownik także jest dość chudy, tutaj jednak można chociaż popisać się wiedzą ze znajomości Minecrafta. 

Ogólnie pudełko jest w połowie puste i wypełnia je niepotrzebny do niczego kartonik. 

,,Minecraft. Wielka kolekcja kreatywnego budowania” wcale nie jest wielka i pozostawia po sobie tylko duże rozczarowanie. Coś, co miało ogromny potencjał, niestety nie zostało zupełnie wykorzystane. Szkoda! 

Link do strony Wydawnictwa: https://egmont.pl/Minecraft.-Wielka-kolekcja-kreatywnego-budowania,34405414,p.html

Artykuł Nowości Minecrafta na Święta 2020 – recenzja 2 tytułów pochodzi z serwisu Bajkochłonka - książki dla dzieci i gry planszowe. Recenzje.

Autor: Katarzyna Majsner

Ilustracje: Katarzyna Majsner

Wydawnictwo: Novae Res

Rok wydania: 2018

Objętość:  więcej niż sto 

Dla kogo: dla samodzielnych w czytaniu

Ocena ogólna: nudy na pudy

Recenzja:

Pewne stare porzekadło mówi, żeby nie oceniać książki po okładce. Kiedy jednak widzi się tak ładną i tajemniczą ilustrację, jak tą w przypadku ,,Pana Ryby”, nie sposób się oprzeć i nie zacząć czytać.

Autorką książki jest Katarzyna Majsner, która odpowiada także za znajdujące się w niej ilustracje. Można odnieść wrażenie, że to osoba niezwykle utalentowana plastycznie. Wystarczy zerknąć na lalkę animacyjną, która została stworzona przez autorkę na podstawie głównej bohaterki książki: https://www.youtube.com/watch?v=rS9xsD5-Hiw

Jak jednak wypada książka pod względem treściowym?

Z jednej strony książka aspiruje na miano baśni. Z drugiej – brak jej niestety lekkiego pióra czy fantazji, która nie kłóciłaby się z podstawami logiki.

Tak wiele części fabuły nie składa się w całość, że aż trudno je tu wszystkie wymienić.

Książka miała opowiadać historię dziewczynki Klary Leszczyk, która stara się być dobrym wędkarzem. Zależy jaj na złowieniu Rybki Złotej, ponieważ liczy, że ta spełni jej życzenie.

Jest tu pewna tajemnica, która może zainteresować czytelnika. Szczególnie na początku książki pojawia się też wiele wtrąceń ze świata snu, złudzeń czy też fantazji. Jak później się okazuje – są to swego rodzaju wizje z przyszłości.

Są jednak one tak mroczne, że z pewnością wielu dorosłych miałoby dreszcze podczas czytania ich opisów. Zdecydowanie nie jest to treść przeznaczona dla najmłodszych dzieci.

Ma się wrażenie, że chociaż jest to pozycja o świecie wody, brakuje w niej głębi. Trudno identyfikować się z główną bohaterką, która bardzo prosto przyjmuje wszystko to, co się jej przytrafia. Mimo, że ma tylko (albo aż) 7 lat, więcej rzeczy powinno ją zastanawiać.

Dziewczynce brak charakteru. Kiedy otrzymuje komplement od złego bohatera – rumieni się, chociaż powinna raczej być nieczuła na słowa kogoś, kto więzi ryby z imionami ojców jej przyjaciół.

Następnie ten zły bohater z jakiegoś (niewytłumaczonego w książce) powodu staje się dobry. Co więcej, można wyczuć tutaj pewien sarkazm ze strony autorki, która czyni go weganinem, wkładając w jego usta słowa, że to teraz modne. Nie jestem pewna czy taka postawa w książce, która stara się promować ekologię jest właściwa.

Niestety nie widzę w ,,Panie Rybie” także zachwalanej na okładce nauki empatii. Książka kończy się źle i nie jest satysfakcjonująca dla czytelnika.

Co więcej, postanowiono umieścić w niej słowa, które nie do końca są właściwe dla książki dla dzieci: ,,trakcja”, ,,masochizm”, ,,otwór gębowy”.

Zdarzają się też błędy wynikające z nieuważnej korekty, jak np.: ,,Klara bezwładnie opada na dno i powoli zamyka oczy. Zamyka oczy.”

Co prawda widać w niej trochę inspiracji japońską animacją, szczególnie w warstwie wizualnej. Najmocniejszą stroną tej pozycji są właściwie ilustracje, które mimo że reprezentują mroczną stronę lektury, na pewno spodobałyby się dzieciom z ostatnich klas szkoły podstawowej.

Czytając ,,Pana Rybę” ma się wrażenie, że był tam gdzieś pewien zamysł, który mógł się udać. Niestety czy to ze względu na pośpiech, czy przez brak dokładnej redakcji i korekty jest to raczej książka, której polecić nie mogę.

Link do strony wydawnictwa: https://novaeres.pl/katalog/tytuly?szczegoly=pan_ryba,druk

Artykuł Pan Ryba – recenzja pochodzi z serwisu Bajkochłonka - książki dla dzieci i gry planszowe. Recenzje.

Tekst: Joanna Tomaszewska – Kołyszko, Wojciech Tomaszewski – Kołyszko

Ilustracje: Wojciech Tomaszewski – Kołyszko

Wydawnictwo: GWP

Rok wydania: 2018

Objętość: chudzina 

Dla kogo: dla samodzielnych w czytaniu 

Ocena ogólna: nudy na pudy

Recenzja:

Ta książka intryguje tytułem i pytaniem, które stawia na samym początku: czy można kłócić się pożytecznie?

,,Bez kłótni ani rusz, czyli kto lubi konfliktoluby” to lektura o wykreowanym świecie Filajków – stworków, przypominających pod wieloma względami ludzi. Ich pomysłodawcami są Jovanka Tomaszewska oraz Wojciech Kołyszko.

Ten tytuł przypomina także zeszyt ćwiczeń, ponieważ został podzielony na krótkie rozdziały oraz zadania, które przypisane są do bieżącej akcji.

Popieram rozmawianie z dziećmi o emocjach. Kłótnia jako temat rozmowy wydaje się bardzo interesująca i podana w ten sposób, raczej rzadko spotykana w literaturze.

W książce ,,Bez kłótni ani rusz, czyli kto lubi konfliktoluby”  jest jednak wiele niezrozumiałych wątków i momentami zbyt duży chaos, żeby lektura sprawiała prawdziwą przyjemność.

Autorzy wykreowali świat, który jak na tak krótką fabułą ma bardzo wiele nowych elementów. Trudno nadążyć za akcją dorosłemu czytelnikowi, nie wspominając o dzieciach.

Ciężko także określić dla jakiego przedziału wiekowego jest ta pozycja. Intuicja podpowiada, że tematy związane z kłótnią powinno się poruszać w pierwszych klasach szkoły podstawowej, jednak tekst pod względem stylistycznym oraz doboru słownictwa jest bardziej odpowiedni dla dzieci gimnazjalnych lub nawet starszych.

,,Bez kłótni ani rusz, czyli kto lubi konfliktoluby” zawiera także poglądy, które już dawno się zdezaktualizowały lub takie, z którymi nawet współcześni twórcy starają się walczyć. Przykładem może być ten cytat:

,,(…) pani nie ma wątpliwości: skoro Menzurka płacze, to na pewno winny jest Amper, zwłaszcza, że jest chłopcem (a pani Konkluzja uważa, że chłopcy są bardziej niegrzeczni niż dziewczynki).” Jovanka Tomaszewska, Wojciech Kołyszko, Bez kłótni ani rusz, str. 19

 

To opis, z którego nic nie wynika w dalszej części książki, a powiela tylko krzywdzące stereotypy.

,,Bez kłótni ani rusz, czyli kto lubi konfliktoluby” jest lekturą, w której zostało ciekawie zauważone, że są ci, co lubią się kłócić i ci, którzy kłótni za wszelką cenę unikają. Nie jestem jednak pewna czy osoby, które autorzy uważają za konfliktolubnych nie przechodzą po prostu w swoim życiu pewnego etapu, gdzie starają się skupiać uwagę innych na sobie. Podejrzewam, że jest to głębszy problem, a nie cecha charakteru – jak sugerują twórcy tej pozycji.

To książka, która z pewnością oferuje i rodzicom i dzieciom pewne narzędzia i stara się wyjść na przeciw zapotrzebowaniom. Sygnalizuje potrzebę rozmowy, radzenia sobie ze złością oraz rozwiązywania konfliktów. Nie jestem jednak przekonana do formy, jaka została opracowana przez autorów.

Niestety mnie ta pozycja nie przekonała, ale ufam, że wiele osób może w niej odnaleźć odpowiedzi na nurtujące ich pytania.

Link do strony wydawnictwa: https://www.gwp.pl/bez-klotni-ani-rusz-czyli-kto-lubi-konfliktoluby.html

Artykuł Bez kłótni ani rusz, czyli kto lubi konfliktoluby – recenzja pochodzi z serwisu Bajkochłonka - książki dla dzieci i gry planszowe. Recenzje.

Tytuł: Lithuanian Magical Fairy Tales

Zebrane przez: Bronislava Kerbelyte

Ilustracje: Irena Zviliuviene

Tłumaczenie: Albina Strunga

Wydawnictwo: R. Paknio Leidykla

Rok wydania: 2015

Objętość: chudzina

Dla kogo: dla samodzielnych w czytaniu

Ocena ogólna: nudy na pudy

Recenzja:

,,Lithuanian Magical Fairy Tales” to zbiór bajek napisanych w XIX i XX wieku. Ich zadaniem było i jest działać na dziecięcą wyobraźnię oraz uczyć najmłodszych  ważnych wartości: bycia ostrożnym, niezależnym, dobrym, empatycznym oraz rzeczy najważniejszej – bycia optymistą.

Trudno być jednak optymistą, kiedy czyta się bajki z dawnych lat.

Pamiętam swoją pierwszą, ulubioną książkę ,,W skarbnikowym królestwie – baśnie i podania śląskie” (niech nie będzie tajemnicą, że to właśnie ze Śląska pochodzę). Trzeba jednak przyznać, że czytanie o diabłach, utopcach i innych stworach, mogło pozostawić w mojej głowie niezbywalny ślad. Nic podobnego jednak się nie stało. Mam się dobrze i nie potrzebuję całodobowej opieki psychologa.

W ,,Litewskich Magicznych Bajkach” mogłam znaleźć jednak treści, którymi z pewnością nie podzieliłabym się nawet z młodszym bratem. Bohaterami większości tych opowiadań byli bracia lub siostry, którzy wpadali w różne tarapaty. Ściągali na siebie 9-ciogłowe smoki, przemieniali się w wilki czy próbowali uśmiercić rodzeństwo, żeby ocalić żelaznego wilka. Wszystko to okraszone zachęcającymi do złych czynów czarownicami, które przekonywały bohaterów do łamania psom kości. Dziewczynkami, których rodzice przemieniali w kozły czy starszych mężów, którzy przestawali kochać swoje żony i skazywali je na śmierć przez zamarznięcie.

To tylko kilka ,,atrakcji”, które zapewnia nam ten zbiór pradawnych legend. Paradoksalnie najlepszą bajką, najbardziej przypominającą nasze rodzime historie, była ostatnia o ,,Karocy bez koni”.

Młody chłopiec, którego tata ,,pieszczotliwie” nazywał Głupcem cierpiał na lenistwo. Pewnego dnia jednak zmotywował się i zgodnie z radą rodziców poszedł paść świnie. Tak dobrze mu się je pasło, że nie było go w domu parę miesięcy. Wędrował ze stadkiem świń przez las i poznawał w nim różnych ludzi.

Któregoś dnia trafił na królewską karocę, której to właściciele zagubili się w lesie. Pomógł im odnaleźć drogę do pałacu, dostając obietnicę ręki księżniczki.

Król jednak żałował swojej decyzji, że tak łatwo zaprzedał swoją ukochaną córkę świniopasowi. Stawiał przed nim kolejne wyzwania, które on przez zrządzenia losu, z łatwością przechodził.

Finalnie król oddał mu rękę swojej córki i teoretycznie historia skończyła się happy endem (choć pewnie nie dla samego władcy).

Ta książka pełna jest jednak wątpliwej moralnie treści. Teoretycznie wszystko zawsze kończy się dobrze, ale mam wrażenie, że niektóre wątki są zbyt szybko ucinane. W tej wersji raczej nie polecałabym czytania ich dzieciom.

Trochę rozczarowałam się również pod względem tytułu. Miałam nadzieję, że ta książka będzie bardziej ,,litewska”. Brak w niej jakichś wyjątkowych elementów, tożsamych z tym regionem. Są wilki, czarownice, diabły i kozły, które pojawiają się w większości europejskich bajek.

Ilustracje w ,,Lithuanian Magical Fairy Tales” są na pewno interesujące i tożsame z treścią. Mam jednak wrażenie, że nie wyszły spod ręki artysty, który mocno interesuje się współczesną ilustracją.

Nie można zarzucić im braku tajemniczej aury oraz odwzorowania nastroju historii. Wydają się jednak być jak sprzed kilkudziesięciu lat, trochę odstające od tego co widujemy dzisiaj. Szczerze mówiąc, widziałam inne prace tej ilustratorki i to, co pokazała w ,,Lithuanian Magical Fairy Tales” jest raczej z tych słabszych.

Chciałabym powiedzieć, że to udany zakup i dobra pamiątka, ale nie sądzę, żebym jeszcze kiedyś zajrzała do tej książki. Może być ona ciekawostką dla takiego bajkowego amatora jak ja (pod warunkiem, że jest dorosły i wie, że czarownice żyją tylko w Salem!), ale na pewno nie jest to pozycja dla dzieci.

Artykuł Lithuanian Magical Fairy Tales – recenzja baśni litewskich pochodzi z serwisu Bajkochłonka - książki dla dzieci i gry planszowe. Recenzje.